ترجمه تحرير الوسيلة (نشر آثار) - خمینی، سید روح الله - الصفحة ٦١٥ - نهم دو استخوان پايين صورت

خواه جانى دو نفر باشند يا يك نفر در دو دفعه.

مسأله ٦- اگر دندان بچه را كه غير اصلى (شيرى) است بكند، تا گذشتن زمانى كه به طور عادى در آن زمان روييده مى‌شد، انتظار مى‌كشد، پس اگر روييد بنابر قولى ارش است، ولى بعيد نيست كه ديه هر دندانى يك شتر باشد. و اگر نروييد پس ديه آن مانند دندان بالغ است.

مسأله ٧- اگر دندانى كنده شود پس در جايش ثابت شود آنگاه همان طورى كه قبلًا بود روييده شود در كندن آن ديه كامل است. و اگر در جاى آن دندانى قرار دهد پس مانند دندان اصلى با حيات و روييده شود بنابر احوط (وجوبى) در كندن آن ديه اصلى است به طور كامل، بلكه خالى از وجه نمى‌باشد.

هشتم: گردن‌

مسأله ١- در گردن اگر شكسته شود پس شخص «اصغر» شود، يعنى گردنش كج شود و به يك طرف مايل شود، بنابر احوط (وجوبى) ديه كامل است. و همچنين است اگر طورى بر او جنايت وارد كند كه گردنش به طرفى پيچيده و كوچك شود. و اگر طورى بر او جنايت وارد كند كه از بلعيدن غذا جلوگيرى نمايد و به همين صورت- با رساندن غذا به او به طريق ديگر- زنده بماند، چنين است. و بعضى گفته‌اند: در دو مورد ارش است. و اين قول بعيد نيست.

مسأله ٢- اگر عيب، يعنى كجى گردن و بطلان بلعيدن، از بين برود ديه ندارد و ارش بر او مى‌باشد. و همچنين است اگر طورى شود كه بلعيدن و راست نگهداشتن گردن و التفات، به سختى برايش ممكن باشد.

نهم: دو استخوان پايين صورت‌

مسأله ١- در «لحيين» اگر هر دو كنده شوند ديه كامل است. و در هر يك از آن‌ها نصف ديه است، كه پانصد دينار مى‌باشد. و «لحيين» دو استخوانى هستند كه محل ملاقاتشان چانه مى‌باشد و در طرف بالا آخر هر يك از آن‌ها از دو طرف صورت به گوش، اتصال دارد و روييدن دندان‌هاى پايين بر آن‌ها مى‌باشد.