ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٩٥ - فلسفهء قدرتمندان در موقع لغزش در سراشيبى سقوط

فلسفهء قدرتمندان در موقع لغزش در سراشيبى سقوط در آن هنگام كه قدرتمند در ميدان نبرد در سراشيبى سقوط قرار مى گيرد ، فلسفهء او به چه صورت در مى آيد معلوم است كه فلسفهء او از زيربناى « قدرت واجب الاحترام است » تغيير يافته ، بر مبناى « حيات و جان آدمى واجب الاحترام است استوار مى گردد و هرگز پيش از تمام شدن قدرتش با اين فلسفه كه » قدرت واجب الاحترام است « تسليم قدرتمندى كه او را از پاى در مى آورد ، نمى گردد .
اگر خودكشى امثال هيتلر كه شكستخوردگان فلسفهء ابتكارى خود مى باشند ، واقعيت داشته باشد ، براى احترام به فلسفهء نابودكننده خويش نبود ، بلكه براى گريز از اجراى قدرت خصم در بارهء او بوده است كه حيات و جان او دستور داده است . و يا بجهت وحشت از داغ ننگ اسارت بر پيشانيش بوده است كه شخصيت او دستور به اجتناب از آن داده بوده است . و اين خودكشى و گريز و تسليم نشدن بر قدرتمندتر از خود ، مطابق فلسفه اى كه خود ساخته‌اند ، توهين به قانون طبيعت است اگر دو قدرتمند در برابر يكديگر به آزمايش قدرت خود ، بپردازند و يكى از آن دو احساس كند كه در برابر حريف ناتوان است و حتى اميد آنرا هم نداشته باشد كه در آينده قدرتى بدست خواهد آورد ، باز اقدام به روياروئى با حريف قدرتمندتر نخواهد نمود و هرگز گوش به فلسفهء بيماران قدرت نخواهد داد كه مى گويد : « قانون طبيعت واجب الاحترام است » . قدرتمندى كه با احساس بروز ضعف در ميدان كارزار ، پا به فرار مى گذارد ، براى ابقاى حيات خود مى گريزد ، نه براى احترام به قانون طبيعت كه مى گويد : زندگى از آن قدرتمندان است . لذا بعيد بنظر مى رسد كه بطلان اين فلسفه بافى بر خود قدرتمندان مخصوصاً كسانى از آنان كه از حد اقل هشيارى برخوردارند ، پوشيده بماند .
بهمين جهت است كه بايد گفت : اين فشار بسيار شديد بيمارى خودخواهى