ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٦٠ - ترجمهء خطبهء بيست و هشتم
موجود شده است ، آيا همهء اجزاء و پديدههاى جهان طبيعت مشمول قانون « هيچ موجودى معدوم نمى شود و هيچ معدومى موجود نمى شود » بوده و خود يا روح يا شخصيت يا من است كه فقط از قانون مزبور استثناء شده است ، يعنى با اين كه بوجود آمده است ، معدوم مى گردد ، اين حيات و شخصيت بوجود آمده بجهت ارتكاب گناهان آلوده مى شود و از شايستگى ورود در جاذبهء كمال كه پايانش جاذبهء لقاء اللَّه ( ديدار خدا ) است ، ساقط مى گردد . هيچ چاره اى براى جلوگيرى از اين سقوط وجود ندارد مگر پاك ساختن حيات و شخصيت كه جز با جبران آن تباهىها كه بر حيات مردم وارد آورده است و جز بوسيلهء توبه كه پاكسازى درون است ، امكانپذير نمى باشد .
آيات قرآنى كه دستور به توبه مى دهد در موارد متعددى آمده است .
اين آيات را مى توان به گروه هائى متنوع تقسيم كرد از آن جمله : گروه يكم - بجهت اهميت پديدهء توبه كه عبارتست از تجديد رابطه ميان انسان و خدا ، در چند مورد خداوند خود را با كلمهء تواب توصيف فرموده است از آن جمله : ( فَتَلَقَّى آدَمُ مِنْ رَبِّه ) [١] ( قطعاً خدا است كه حتماً پذيرندهء توبه و مهربان است .
( رَبَّنا وَاجْعَلْنا مُسْلِمَيْنِ ) [٢] پروردگارا ( ( قطعاً توئى پذيرندهء توبه و مهربان ) ( إِلَّا الَّذِينَ تابُوا وَ ) [٣] ( و منم پذيرندهء توبه و مهربان ) ( وَلَوْ لا فَضْلُ الله ) [٤] ( و قطعاً خداوند پذيرندهء توبه و حكيم است ) در اين آيات در اغلب موارد پس از كلمهء تواب ، كلمه رحيم آمده
[١] البقرة آيه ٣٧ و ٥٤ و التوبه ١٠٤ و ١١٨
[٢] البقرة ١٢٨
[٣] البقرة آيه ١٦٣
[٤] النور آيهء ١٠