ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٧٥ - قدرت و جريان آن در اسلام
داديم و به عدهء بسيارى از مخلوقات خود برترى داديم ) در اين آيه ارزش دو جلوهء قدرت را كه حركت و تلاش در خشكىها و درياها و توانائى بدست آوردن مواد معيشت است متذكر شده سپس قدرت بطور عمومى را بعنوان فضيلت كه انسان را به ديگر موجودات برترى مى دهد ، مطرح نموده است .
بدون ترديد فضيلتى كه موجب برترى آدمى برديگر موجودات است ، يا محصولى از قدرت خداداديست و يا نتيجهء بكار انداختن منطقى قدرت است ، خواه قدرت عضلانى و خواه قدرتهاى مغزى و روانى . آيات مربوط به قدرت با كلمهء نعمت در موارد متعدد از قرآن آمده است از آن جمله : ( وَإِذا أَنْعَمْنا عَلَى الإِنْسانِ أَعْرَضَ وَنَأى بِجانِبِه وَإِذا مَسَّه الشَّرُّ كانَ يَؤُساً ) [١] ( و هنگامى كه بر انسان نعمتى داديم ، ( از حق ) اعراض نموده و خود را از حق دور مى سازد ، و هنگامى كه ناگوارى به او رسد ، مأيوس مى شود ) همهء نعمتهائى كه در راه ضرورت و مفيديتها براى آدميان بكار مى روند ، نمودهائى از قدرت مى باشند .
( فَإِذا مَسَّ الإِنْسانَ ضُرٌّ دَعانا ثُمَّ إِذا خَوَّلْناه نِعْمَةً مِنَّا قالَ إِنَّما أُوتِيتُه عَلى عِلْمٍ بَلْ هِيَ فِتْنَةٌ وَلكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لا يَعْلَمُونَ ) [٢] ( و هنگامى كه ضررى بر انسان رسيد ما را مى خواند ، سپس هنگامى كه نعمتى از خود به او داديم ، مى گويد : اين نعمت روى علمى كه دارم به من داده شده است ، [ اين انسان نمى داند ] بلكه اين نعمت وسيلهء آزمايش است ، ولى اكثر آنان نمى دانند ) طرز جريان قدرت را با توجه بمضامين آيات فوق مى توان فهميد ، دستور خداوندى اينست كه قدرت در همهء جلوههاى آن ، بوسيلهء اصول و قوانين عاليهء اسلامى تصفيه شود ، نه به اين معنى كه قدرت يك واقعيت آلوده ايست كه بوسيلهء اصول
[١] الاسراء آيهء ٨٣ .
[٢] الزمر آيهء ٤٩ .