ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٩٢ - آيا حمايتكنندگان از تنازع در بقاء از عقل و خرد سالم برخوردارند
پا بزند و حياتش به پايان برسد ، آيا باز اين حيوان احمق از اصالت و قانونى بودن قدرت حمايت مى كند آنچه كه بنظر مى رسد ، اينست كه اين حمايت - كنندگان تنازع در بقاء بر دو نوعند : يك نوع از اينان كسانى هستند كه طعم فرورفتن ميخ بزرگ و آهنين در سينه و در جمجمه شان را كه همراه لبخندهاى قدرتمند كوبندهء آن ميخ و مته ميباشد ، نچشيدهاند و آه و نالههاى همسر و فرزندان و كودك شيرخوارشان را در زير چكمهء قدرتمندان نشنيدهاند و همواره در بالاى قلهء پيروزى عربدهء مستانه كشيده ، حقيقتى جز قدرت و تنازع در بقاء به ذهن آنان خطور نكرده است . نوع دوم كسانى هستند كه بيخبر از ويرانگرى قدرت و دور از ميدانهاى خونبار نبرد ، در گوشه اى از اتاق نشسته ، قيافهء فيلسوفانه بخود گرفته ، در بارهء جانهاى آدميان به اظهار نظر مى پردازند ديدگاه اينان در صحنهء تاريخ بشرى مى دانى است كه موجوداتى متحرك به تكاپو افتاده يكديگر را با مايعى قرمز رنگين ساخته آنانرا روى زمين مى خوابانند ، خوب ، چه منظرهء زيبائى آيا آنان كه روى زمين افتادهاند ، پس از اين تب نخواهند كرد و سردرد نخواهند گرفت ، اگر خود آنان آگاه بودند كه بر زمين افتادن چه آسايش و خوشى در دنبال دارد ، ميدان نبرد را براى قدرتمندان زودتر آماده مى كردند و شمشيرهاى آنان را با دست خود تيز نموده و دودستى به آن قدرتمندان تقديم مى كردند مخصوصاً اگر اين بخاك و خون آغشتهها مى دانستند كه قدرتمندان پس از نابود ساختن آنان ، چه تورمى پيدا خواهند كرد و چگونه در روى تخت قدرت نشسته و از تماشاى متلاشى شدن اعضاى ميليونها ناتوان ديگر لذتها خواهند برد و اين افتخار غرورآميز براى آن ناتوانان بخاك و خون آغشته ابدى خواهد بود كه آنان بودند كه منظرهء متلاشى شدن كالبد ناتوانان و از پاى در آمدن باقيماندگان در بيابانها در حال فرار و غرق - شدگان در درياها و خودكشىكنندگان را براى قدرتمندان سلطه گر آماده كردهاند حمايتكنندگان از اين قدرت و قدرتمندى و تنازع در بقاء يقيناً