به قول مشهور، وقت فضيلت نماز ظهر از اول زوال تا رسيدن سايه شاخص به اندازه آن است و وقت فضيلت نماز عصر از زمان رسيدن سايه شاخص به اندازه آن تا زمان رسيدن سايه به اندازه دو برابر شاخص است.(٢)همچنين بنابر قول مشهور، وقت نماز جمعه(--> نماز جمعه)از زوال تا رسيدن سايه شاخص به اندازه آن است.(٣)

بنابر اشهر، بلكه مشهور، وقت نافله ظهر از زوال تا رسيدن سايه شاخص به اندازه دو قدم (دو هفتم شاخص) و نافله عصر از زوال تا رسيدن سايه شاخص به اندازه چهار قدم (چهار هفتم شاخص) است(٤)( -->نماز نافله).

سايه و اعتكاف:اعتكاف كننده در مدت اعتكاف نبايد از مسجد خارج شود، مگر در موارد ضرورت. در صورت خروج از روى ضرورت، نبايد زير سايه بان بايستد يا بنشيند. در جواز راه رفتن زير سايه بان اختلاف است(٥)(--> اعتكاف).

سايه و حج:بنابر قول مشهور، بر مرد محرم زير سايه بان قرار گرفتن، مانند ماشين سقف دار و چتر در حال حركت به سوى يكى از منازل، همچون مكه، عرفات، مشعر و منى، حرام و موجب كفّاره است، مگر آنكه از روى ضرورت و عذر باشد. بر اين قول ادعاى اجماع شده است؛(٦)ليكن در اينكه اين حكم اختصاص به سواره دارد يا شامل پياده نيز مى‌شود، و نيز در اينكه اختصاص به سايه بان متحرك ـ همچون دو مثال ياد شده ـ دارد يا شامل سايه بان ثابت، همچون درخت و تونل نيز مى‌گردد و نيز در اينكه حرمت اختصاص به سايه بان بالاى سر دارد يا شامل سايه بان سمت چپ يا راست نيز مى‌شود، اختلاف است.(٧)

استتار از نور خورشيد با دستها بر محرم جايز است؛(٨)چنان كه زير سايه بان حركت كردن براى زن و كودك محرم و نيز مرد معذور، همچون بيمار اشكال ندارد؛ هرچند در فرض آخر، بر او واجب است كفّاره بدهد.(٩)

(١)جواهر الكلام ٧/ ٩٧ ؛ التنقيح (الصلاة) ١/ ٢٣١
(٢)العروة الوثقى ٢/ ٢٥٠ ـ ٢٥١ ؛ التنقيح (الصلاة) ١/ ٢٠٧
(٣)روض الجنان ٢/ ٧٥٥ ؛ جواهر الكلام ١١/ ١٣٤ ـ ١٣٧
(٤)الروضة البهية ١/ ٤٨٧ ـ ٤٨٨ ؛ جواهر الكلام ٧/ ١٧٠ ـ ١٧١
(٥)تذكرة الفقهاء ٦/ ٢٩٥ ؛ جواهر الكلام ١٧/ ١٨٥ ؛ مستمسك العروة ٨/ ٥٧٧ ـ ٥٧٨ ؛ مصباح الهدى ٩ / ١٩١ ـ ١٩٢
(٦)جواهر الكلام ١٨/ ٣٩٤
(٧)٣٩٤ ـ ٤٠٥ ؛ المعتمد فى شرح المناسك ٤ / ٢٣٣ ـ ٢٣٩
(٨)مدارك الأحكام ٧/ ٣٥٤ ؛ جواهر الكلام ١٨/ ٤٠١ ؛ المعتمد فى شرح المناسك ٤/ ٢٣٩
(٩)تحرير الأحكام ٢/ ٣٣ ؛ جواهر الكلام ١٨/ ٤٠٥ ـ ٤٠٦