مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٣١٨ - سبب خِفاءُ القمر یومین او ثلاثةَ ایّامٍ

شده تقسیم می‌کنند؛ و هرچه این فاصله زیادتر باشد به مقدار حقیقی نزدیکتر است.

برای محاسبه، ماه نجومی را S و ماه هلالی را Q و حرکت ماه را متشابه، و مدار ماه و زمین را روی هم منطبق فرض می‌کنیم؛ بنابراین:

= (١)

اگر t را سال نجومی زمین فرض کنیم:

= =

با در نظر گرفتن رابطه (١) با مختصر تصرفی نتیجه می‌شود:

= =

[سبب خِفاءُ القمر یومین او ثلاثةَ ایّامٍ]

در تفسیر الجواهر، جلد ١٧، صفحه ١٩٩ گوید:

«و سببُ عدم رؤیته[١] أنّ وضعَه مجاوِرٌ جدًّا فی الظاهر للمحلّ الذی تشغَله الشمسُ فی ثلاثة ایّامٍ السّماءَ، فیوجِّه نحوَ الأرض نصفُ کُرَتِهِ المُظلَمِ المحجوبِ عن الأشعّة الشمسیّة. و یمکُث خِفاءُ القمر یومین او ثلاثةَ ایّامٍ، لکن لحظةُ الاقترانِ المضبوطةُ التّی یُستدلّ علیها من السنواتِ الفلکیّة تَحصُلُ متی کان للشمس و القمرِ طولٌ واحدٌ.»

و در پاورقی همین صفحه گوید:

«هیفیلوس یقول: إنّه لم یُرَ القمرُ إلّا بعدَ ٤٠ ساعةً من الاقتران و ٢٧ ساعةً قبلَه، بحیثُ أنّ النهایةَ العظمی لمدّة خِفائه تکونُ ٦٧ ساعةً. و هذه المدةُ تختلفُ علی حَسَبِ الأقالیمِ و علی حسب عَرضِ القمر.»

[١]ـ ای رؤیة القمر.