جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٢٦٩ - غزل ٢٧٨ آنان كه خاك را به نظر كيميا كنند

اى سالك! واى خواجه! هرچه بيشتر به كسب آشنايى با دوست بكوش؛ كه:

٢١١٦

«أَلْمَعْرِفَةُ، أَلْفَوْزُ بِالْقُدْسِ.»

[٢]: (معرفت [خدا]، رسيدن به قدس و پاكى است.- نيز:

٢١١٧

«مَعْرِفَةُ اللَّهِ سُبْحانَهُ أَعْلَى الْمَعارِفِ.»

[٣]: (شناخت خداوند سبحان، برترين و والاترين شناختهاست.) زيرا هر آنجايى كه براى ديدارش، «هَلْ مِنْ مَزِيدٍ؟»[٤]: (آيا بيش از اين هم هست؟) عاشقان بلند باشد، اهل كمال و يا دوست را با آشنايان عاشق نظرهاست و سرانجام به ديدارش بهره‌مند خواهند شد.

و يا مى خواهد بگويد: اهل كمال را با آشنايان او نظرهاست، و با معرضين از دوست كارى نباشد.

حال كه آتش عشق معشوق حقيقى در پرده و حجاب است، ما دلدادگان را اين گونه بى‌تاب و برافروخته نموده و مى سوزاند، پس آن وقتى كه پرده از رُخ برافكند، با ما چه خواهد كرد؟ در نتيجه، خواجه باز با اين بيان، تمنّاى عنايت.

[١] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ١٧٠، ص ١٤٧.

[٢] - غرر و درر موضوعى، باب المعرفة، ص ٢٤٢.

[٣] - غرر و درر موضوعى، باب المعرفة، ص ٢٤٣.

[٤] - ق: ٣٠.