نتيجه آنست كه صورتهاى خيالى و معلومات نيروى عاقله و هم چنين افعال و حركات اختيارى بشر از شئون و مراتب كمال روح و نيز مخلوق و آفريده روح خواهند بود و نيروى عاقله بدين طريق سير كمالى و حركت ارتقائى خود را خواهد پيمود و از طريق بكار بردن نيروى ظاهرى و درونى بسوى كمال متوجه است و هر چه از كمالات كسب نموده روح آنها را در خود ايجاد نموده و آفريده است و صورت محسوسات و متخيلات و معلومات همه پديد آورده و مخلوق روح خواهد بود.

در نتيجه آنچه از كمالات كسب نمايد روح آنها را در خود و درون خود ايجاد نموده و روح و نيروى احساس آن با محسوس متحد و هم چنين با صورتهاى خيالى و معلومات متحد است زيرا همه را روح كسب نمود و در درون خود آفريده است بالاخره روح انسانى از طريق حركات درونى و افعال خارجى خودساز و سير كمال خود را مى‌پيمايد.

نتيجه آنست كه روح و نيروى عاقله انسانى هر چه را كسب نمايد محصول حركت و سير كمال خود او بوده است و بدين طريق وجود روح رو برشد نهاده تقويت مى‌شود و مقامات علمى و عملى و خلقى را از فضايل كسب خواهد نمود و در اثر سير و حركت و كمال، واجد صورت حقيقى شده و بوجود نورانى كامل ابدى بشمار خواهد آمد كه زوال و يا فناپذير نخواهد بود.

در عالم برزخ و قيامت كه عالم شهود و ظهور سيرت عقيده و انديشه و عمل و خلق بشرى و اهل ايمان است هر چه ظهور نمايد فقط سيرت حقيقى عقيده و كمالات نفسانى خواهد بود و صورت نورانى روح در عالم برزخ ظهور عقيده باصول توحيد و كسب فضائل است كه شخص در درون خود انباشته و ذخيره نموده است و ماده خواهد بود براى صورتى كه در عالم شهود مقتضى آنست.

نتيجه آنست كه روح انسانى در عالم برزخ و شهود پيوسته سيرت خود را مشاهده خواهد نمود و هر چه را كه در نتيجه كسب و حركت از كمالات و فضايل‌