مسأله ١١- ظاهراً حلق پس از رسيدن هدى به جايگاهش: به مكه يا منى كافى است گرچه پيش از كشتن حلق كند، كه در آيه «حَتَّى يَبْلُغَ الْهُدى مَحِلَّهُ‌» فرمود: تا هدى به جايگاهش برسد[١] ولى جاى احتياط شديد است كه پس از ذبحش حلق كند.

البته مقصود از فرستادن هدى اين است كه قربانى به حساب او در مكه يا منى معين شود چه با فرستادنش باشد يا آنكه وكيلش در همان مكه يا منى خريدارى كند، مخصوصاً اگر در جاى خودش نتواند تهيه كند يا بفرستد.

و در صورتى هم كه اين هدى در مكه يا منى مصرفى ندارد به همان دستوراتى كه در بحث قربانى گذشت بايد عمل كند و اينجا حداقل اين است كه مى‌تواند حلق و قربانى را تا آخر ذيحجه تأخير اندازد، چه در همانجا كه محصور شده در اين مدت بماند يا نماند.

مسأله ١٢- در هيچ يك از اين موارد تقصير جاى حلق را نمى‌گيرد كه به نص آيه اگر از حلق معذور بود بايستى فديه روزه يا صدقه يا عبادتى بدهد، خواه در احرام عمره مفرده باشد كه پس از سعى مخير ميان حلق و تقصير بود، يا حج تمتع كه احياناً مخير بود و گاهى هم فقط حلق، در هر صورت اينجا كه محصور است حكمش نيز محصور در حلق است والّا فديه.

مسأله ١٣- اگر به علت بيماريش يا ناراحتى سرش نتواند حلق كند برحسب اطلاق آيه فديه‌اى: روزه يا صدقه عبادتى به‌طور مخير كافى است به شرطى كه‌

[١] - در بعضى از روايات نيز موافق ظاهر يا نص آيه تصريح به اين معنى دارد.