٢- براى درست كردن نمازش به اندازه ممكن و مقدور كوشش كرده ولى هنوز بعضى اغلاط باقيمانده كه نمى‌تواند درست كند، اينجا هم مانند شخص لال و ناقص نمازش صحيح است.

٣- از روى اهمال هنوز نمازش غلط است ولى اكنون كه به مكه آمده وقت دارد درستش كند، كه هر اندازه وقت دارد و هر وقت در اين وقت مى‌تواند بايستى درست كند و صحيح دارد.

٤- در همين فرض وقتش به قدرى تنگ است كه هرگز نمى‌تواند به درست كردن نمازش بپردازد، والّا نماز از دستش مى‌رود، اينجا هم هرجورى‌مى‌تواند بخواند و درست است گرچه در اين‌دو فرض بر اثر اهمال گنهكار است، و موردى هم كه بعضى از فقهاء مى‌فرمايند بايد احتياطاً نائب هم بگيرد و به جماعت هم بخواند، همين‌جاست كه مورد اختلاف هم هست.

ولى بايد پرسيد: آيا يكى در هزار از زوار يافت مى‌شوند كه اصلًا حتى نيم‌ساعت براى اصلاح نمازش وقت نداشته باشند، هرگز! و حتى در عمره تمتع نيز خيلى نادر است كه وقتى به مكه برسى كه جز براى انجام اعمال عمره وقتى نداشته باشى، تا چه رسد به عمره مفرده!

بنابراين همه نيابت‌هاى نمازهاى طواف باطل و بدعت، و پول‌هائى هم كه در مقابل گرفته مى‌شود حرام و هرگز بارى از دوش شما برنمى‌دارد، بلكه احياناً كارتان‌را مشكل‌تر مى‌كند، مثل اينكه به اعتماد نائب اصلًا نماز طواف را نخوانيد، يا با داشتن وقت و امكان ياد گرفتن در اصلاحش اهمال كنيد.

و عجيب اين است كه بعضى از تجار نماز طواف برخلاف همه فتاوى دائماً به دنبال مشترى‌هاى خود مى‌گردند، و در مبلغ پولش چانه مى‌زنند، و براى بازار گرمى لولوى حرام شدن زن و شوهر را براى حاجى و حاجيه مجسم مى‌سازند،