درسهايى از فقه سياسى اسلام: اسرار، مناسك، ادله حج - صادقى تهرانى، محمد - الصفحة ٢٣٩
حساب تقيه حرام مىشد كه طبعاً جلب نظر ساير مسلمانها را مىكند، و روى اين دو اصل: بدعت و خلافت تقيه اين ميزان گرفتنها خصوص در طرف حجر اسماعيل كه احياناً پشت به طرف ديوار چنانكه در قسمت دوّم ديوار حجر يا رو به ديوار چنانكه در قسمت اوّل ديوار حجر قرار مىگيرد، اينها موجب بطلان طواف است، چنانكه بعضى از بزرگان مراجع نيز فرمودهاند.[١]
و حتى اگر هم واجب بود بيت طرف چپ باشد، نيم دائره حجر اسماعيل كه خود مطاف است لازم بود طرف چپ قرار گيرد نه ديوار خانه كه مقابل نيمدائره است، و بنابراين اين ميزان گرفتنها هم بدعت است و هم خلاف تقيه، و هم با احتمال لزوم ميزانگيرى خلاف دستور يا لااقل خلاف احتياط است، و آيا شتر رسول خدا نيز مهندس بود كه احياناً آن حضرت با شتر طواف مىكردند.
طرف حجر اسماعيل اين حيوان را نيز مجبور مىكردهاند كه برخلاف سير عاديش شانه چپيش را با ديوار خانه ميزانگيرى كند؟! و اكنون مسائلى چند:
[١] - مناسك حج آيهالله العظمى خمينى روحى له الفداء« لازم نيست در تمام حالاتِ طواف خانه را حقيقه به شانه چپ قرار دهد، بلكه اگر در موقع دور زدن به حجر اسماعيل خانه از طرف چپ قدرى خارج شود مانع ندارد، حتى اگر خانه متمايل به پشت شود لكن دور زدن به طور متعارف باشد اشكال ندارد و در موقع رسيدن به گوشه خانه اگر شانه از محاذات كعبه خارج شود هيچ اشكالى ندارد اگر به طور متعارف دور زند حتى اگر خانه متمايل به پشت شود، احتياط واجب است موشكافىهائى كه بعض جهال و اهل وسوسه مىكنند براى احتياط در طواف ترك كنند، بلكه اگر موجب انگشتنمائى و مخالف تقيه باشد حرام است و طواف اشكال پيدا مىكند و بايد اشخاص جاهل و اهل وسوسه از اين احتياط احتراز كنند و به همان ترتيب كه ساير مسلمين دور مىزنند بزنند ...».