بلى اگر اميد آشتى شدن نيست، يا پس از برگشتن هنوز وقت عده باقى است، ظاهراً در اينگونه موارد با اجازه شوهر مى‌تواند حجه‌الاسلام برود، و حتى بدون اجازه هم بعيد نيست خصوصاً اگر اميد آشتى هرگز نباشد.[٢]

استطاعت عرفى:

اين استطاعت چنانكه گذشت بر سه بخش: مالى بدنى، راهى منقسم است، و معناى توانائى حج در هر سه يكى است كه بدون حرج و مشقت تحمل‌ناپذير، بى‌آنكه تمامى قدرتش را به ميان گذارد بتواند به زيارت خانه خدا رفته و مناسكش را آنگونه كه بايد انجام دهد كه: «ما جَعَلَ عَلَيْكُمْ فِى الدِّينِ مِنْ حَرَجٍ‌»: دينى حرجى نيست و در دين هم تكليف حرجى نيست، بدين معنى كه انجام وظيفه دينى راه پس و پيش را در زندگى به روى تو ببندد و تو را آنچنان زير منگنه فشار دهد كه به ناچار آنچه تاب و توان دارى ... مصرف كنى ... نه! بلكه «بِكُمُ الْيُسْرَ وَ لا يُرِيدُ بِكُمُ الْعُسْرَ» خدا هميشه براى بندگان آسان خواسته نه سخت: آنگونه كه طاقت‌فرسا و بيچاره كننده باشد.

استطاعت مالى‌

[١] - چنانكه علا از محمد از يكى از آن دو بزرگوار آورده كه زن طلاق داده شده در حال عده حج ى‌كند.( وافى ج ٢، باب حج ذات العده، ص ٥١)

[٢] - اگر بتواند ميان اين دو واجب: حق‌الله و حق الناس جمع كند، خصوص در صورتى كه بعداً نتواند حجش‌را انجام دهد، و مخصوصاً در شرائط زمان ما كه ايام ضرورى حج خيلى كمتر از ايام عده است، ظاهراً اينجا مورد منع آيه عده نيست، و حديث« بيرون نرود» به استناد آيه با حديث« اگر حجه‌الاسلام است» تقييد.