درسهايى از فقه سياسى اسلام: اسرار، مناسك، ادله حج - صادقى تهرانى، محمد - الصفحة ٢٧٥
در صورتى كه نمازش از نظر قرائت يا واجبى ديگر غلط است، در ياد گرفتنش هم اهمال كرده، اكنون هم وقت ندارد درستش كند، كه يا همين نماز غلط را بايستى بخواند و يا نماز نخوانده از مكه خارج شود.[١]
اينجا بعضى از فقها گفتهاند همان نماز غلط را بخواند و احتياطاً نائب هم بگيرد و به جماعت هم اعادهاش كند، ولى به نظر ما اين احتياط برخلاف احتياط،
[١] - اينجا عبارات مجتهدين در مناسكهايشان از نظر اجمال و تفصيل و همچنين لزوم نيابت در اين زمينه فرقها دارد، بعضى از بزرگان مراجع تقليد اصولًا نيابت را در اين زمينه كافى نمىدانند.( ١) بعضى هم احتياط واجب كردهاند( ٢) و برخى گفتهاند به هر كيفيتى كه ممكن است بخواند و نائب هم بگيرد( ٣) ولى همه در زمينهاى است كه در ياد گرفتن نماز صحيح اهمال كرده و اكنون وقت هم ندارد درست كند.
١- مناسك آيهالله العظمى الخمينى روحى له الفداء:« اگر شخص نتوانست قرائت يا ذكرهاى واجب را ياد بگيرد بايد نماز را به هر ترتيبى كه مىتواند خودش بخواند و كافى است و نائب گرفتن كافى نيست، و اگر از روى بىمبالاتى مسامحه كرد در ياد گرفتن قرائت و ذكر واجب نماز تا وقت تنگ شد نماز را به هر نحوى كه مىتواند بخواند و صحيح است ولكن معصيت كار است».
٢- مناسك آقاى آيهالله العظمى خوئى:« در صورت دوّم احوط اين است كه آن را به جماعت هم بخواند و نائب نيز بگيرد» و همچنين است بقيه مناسكها.
٣- مناسك آيهالله شريعتمدارى:« كسانى كه قرائت حمد و سوره را تصحيح نكردهاند لازم است خودشان به هر كيفيتى كه ممكن است بخوانند و در صورت امكانا قتدا نمايند و نائب هم بگيرند».
اينجا« ممكن است» را براى تنبه مردم و حفظ مقام فقاهت اينگونه بايد معنى كرد كه اگر وقت دارد و مىتواند هر اندازه درست كند بايد درست كند والّا همانطورى كه مىداند بخواند ...