ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٠٢ - چون وطن دوستى معلول حب ذات است لذا محبت بوطن قابل شدت و ضعف و در معرض هستى و نيستى است

دِيارِكُمْ » ) * [١] ( خداوند فقط از دوستى شما با كسانى كه با شما در بارهء دين جنگيدند و از وطنتان بيرون كردند و در بيرون كردن شما بيكديگر كمك كردند نهى ميكند . آنان ستمكاران هستند ) .
( « أَ لَمْ تَرَ إِلَى الْمَلإِ مِنْ بَنِي إِسْرائِيلَ مِنْ بَعْدِ مُوسى إِذْ قالُوا لِنَبِيٍّ . . . » ) [٢] ( و آنان گفتند : چرا ما در راه خدا نجنگيم در حالى كه ما از وطن خود رانده شده‌ايم . ) ( « فَاسْتَجابَ لَهُمْ رَبُّهُمْ أَنِّي لا أُضِيعُ عَمَلَ عامِلٍ مِنْكُمْ مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثى بَعْضُكُمْ مِنْ بَعْضٍ فَالَّذِينَ . . . » ) [٣] ( كسانى كه مهاجرت كردند و از وطن خود بيرون رانده شدند و در راه من تن به رنج دادند و پيكار كردند و كشته شدند ، گناهانشان را محو و نابود مى سازم ) .
اين گروه از آيات تعلق طبيعى انسان را به وطن خود بيان نموده و محروميت از بهره مندى از وطن را رياضت سخت معرفى فرموده است .
بهمين جهت است كه در آيهء اول يكى از مواد پيمان الهى محسوبش مى دارد و مى فرمايد : « موقعى كه از شما پيمان گرفتيم كه همديگر را نكشيد و يكديگر را از وطن خود اخراج نكنيد . » ملاحظه مى شود كه آوارگى از وطن را در اهميت مانند كشته شدن متذكر شده ، اجتناب از آن دو را مشمول پيمان قرار داده است .
در آيهء بعدى نيكوكارى و عدالت و انصاف را در بارهء كسانى كه اگر چه خارج از دين اسلام مى باشند ، مادامى كه در راه دين بكشتار برنخاسته‌اند و

[١] الممتحنة آيه ٩
[٢] البقرة آيه ٢٤٦
[٣] آل عمران آيه ١٩٥