فرهنگ معارف اسلامى - سجادی، جعفر - الصفحة ٢١٨٥ - ه

همانى» آن بدان محفوظ ماند (اسفار ج ٤ ص ١٤٩).

هُويَّتِ شَخْصيَّه‌

- (اصطلاح فلسفى) مراد از هويت شخصيه گاه وجود خارجى است و گاه اطلاق به ذات حق شود. (از اسفار ج ٣ ص ١٧).

نسفى در تعريف هويت گويد. آنچه شيئيت شى‌ء باو است باعتبار تحقق حقيقت گويند و باعتبار تشخص هويت گويند و با قطع نظر از هر يك ماهيت گويند.

(رجوع شود به شرح عقايد نسفيه ص ٢٠)

هُويَّتِ ساريَه‌

- (اصطلاح فلسفى) مراد وجود منبسط و فيض مقدس و نفس رحمانى است. (از اسفار ج ١ ص ١١٨).

هُويَّتِ واحِدَه‌

- (اصطلاح فلسفى) مراد تشخص واحد است. (اسفار ج ٣ ص ٩٦).

هَيئات‌

- (اصطلاح فلسفى) مراد صور است «و اعترفوا بأن الهيولى ليس لها تخصص الا بالهيئات التى سموها صورا» (مجموعه دوم مصنفات ص ١١٥).

هَيَئاتِ جُوهَريَّه‌

- (اصطلاح فلسفى) مراد صور نوعية جوهريه است «اذا التخصص انما هو بالهيئات الجوهريه» (از مجموعه دوم مصنفات ص ١١٦). رجوع به هيئت شود.

هَيآتِ رَدِّيه‌

- (اصطلاح اخلاقى) منظور اخلاقيات پست و ناستوده انسانى است اعم از فطريات يا اكتسابيات (رجوع شود به سياسات مدنيه ص ٥٣).

هَيَئاتِ ظُلْمانيَّه‌

- (اصطلاح فلسفى) مراد اعراض جسمانى است «و هيآتها الظلمانية و ستعلم ان اكثر الهيات الظلمانية للنور» (از مجموعه دوم ص ١٠٨).

هَيَئاتِ فَلَكيَّه‌

- (اصطلاح فلسفى) حالات و خواص و اشكال فلكيه است (از مجموعه دوم مصنفات ص ٢٢) رجوع شود به هيئت‌

هَيَئاتِ نُورانيَّه‌

- (اصطلاح فلسفى) مراد انوار عرضيه قائم بغير است. «و الظهور اما ذوات جوهرية قائمة بنفسها كالعقول و النفوس او هيآت، نورانية قائمة بالغير روحانيا كان او جسمانيا» (مجموعه دوم مصنفات ص ١٠٦ پاورقى). رجوع به هيئت شود.

هَيآتِ نُورانيَّه رُوحانيَّه‌

- (اصطلاح فلسفى) بطور كلى عوارض و لوازم اشياء يا جسمانى ظلمانى‌اند و يا نورانى روحانى‌اند و بديهى است كه عوارض و لوازم اجسام ظلمانى است و هيآت ظلمانى ناميده مى‌شوند و عوارض و لوازم و انوار عرضيه نورانى روحانى‌اند. (رجوع شود به مجموعه دوم مصنفات ص ١٦٠).

هَياكِل‌

- (اصطلاح فلسفى) مراد از هياكل اجساد ماديه است. (از مجموعه دوم مصنفات ص ١٥٦، ٢٤٧).

هياكل بمعنى بتها و آنچه مورد پرستش است و بمعنى بتخانه نصارى است و بمعنى حقايق وجوديه آمده است.

از جمله عقايد صابئيان راجع به هياكل اين است كه امور مجرده روحانيه را منسوب به هياكل كرده‌اند از جمله هيكل علت اولى و مرتبه بعد هيكل عقل و سپس هيكل سياست و سپس هيكل ضرورات و سپس هيكل نفس است اين هياكل مدورات الشكل‌اند و هيكل زحل مسدس بود و هيكل مشترى مثلث بود و هيكل مريخ مربع مستطيل بود و هيكل شمس مربع بود و