نص بودن و ظاهر بودن از امور اضافى اعتبارى است، فقها، خاص را نص گويند و عام را ظاهر و گاه مدلول قطعى را خاص و ظنى را عام گويند با آنكه خاص نسبت بمادون خود عام است و عام نسبت بما فوق خود خاص، نص اخبار بر ظاهر قرآن مقدم ميباشد و بالاخره مراد از نص در كلمات فقها كه گويند عبارة نص.

دلالة النص. اشارة النص همين است و گاه ظاهر را هم نص گويند رجوع شود به (موافقات ج ٣ ص ٩- درايه ص ٥٧- كشاف ص ١٤٠٥- رسائل ص ٣٣- قوانين ص ٢٦٣).

نِصابِ رِضاع‌

- (اصطلاح فقهى) در حد و نصاب رضاع كه ناشر حرمت نكاح است گفته‌اند ١٥ روز متوالى است و قول ديگر يك سال تمام و قول سوم دو سال و قول چهارم صدق نبت لحم و شد عظم و يا يك شبانه‌روز و يا ده رضعة متوالى كامل يا نبت لحم را كافى دانند رجوع برضاع شود.

نَصارى‌

- (اصطلاح ملل و نحل) امت عيسى بن مريم را گويند كه پس از حضرت موسى مبعوث شد.

(رجوع شود به ملل و نحل شهرستانى ص ١٠٦- ١٠٧).

نِصْفُ النَّهار

- (اصطلاح هيوى) دايره نصف النهار يكى از دوائر عظيمه است كه از دو قطب عالم مرور كند و دو قطب آن دو نقطه مشرق و مغرب بود (چون از دو قطب معدل يعنى دو قطب عالم عبور ميكند).

اين دايره دايره افق را نيز در دو نقطه قطع ميكند كه يكى را نقطه جنوب و آن دگر را نقطه شمال نامند (اين دايره درست در جهت خلاف معدل النهار موهوما رسم ميشود) خط و اصل بين اين نقطه را خط نصف النهار و خط زوال و خط جنوب و شمال نامند.

نَصْل‌

- (اصطلاح نجومى) از ستارگان رامى بود و بمانند. تيرى بود در كمان.

و آن واقع در منطقة البروج است. و نام ديگر سهم بود كه صورت شمالى كوچكى بود.

(رجوع بر امى و سهم شود).

نَصيريَّه‌

- (اصطلاح كلامى) فرقه از غلات شيعه‌اند كه گويند خداى متعال در حضرت على حلول كرده است و آنها اصحاب محمد بن نصير فهرى‌اند و على بن محمد عسكرى را خدا ميدانند و محارم را مباح دانند و نكاح مردان را روا دانند و قائل بنبوت محمد بن نصير فهرى‌اند.

سخن درباره اصل و عقايد آنها بسيار است مشهور است كه حضرت على (ع) رئيس آنها را بكشت و مجددا زنده كرد تا دست از عقيده خود بردارد و لكن اصرار كرد و سرانجام قائل بربوبيت حضرت على شدند (از درايه ص ١٤٧- كشاف ص ١٣٨٥).

نِطاق‌

- (اصطلاح نجومى) كمر صورت جوزا و يا جبار را گويند. و نطاق الجوزاء هم گويند