لوامع صاحبقرانی مشهور به شرح فقیه - علامه مجلسی - الصفحة ٥٧ - نمازهاي بلند

ظاهر آيه همين است كه در اخبار واقع شده است، و اما آن كه جهر در شش ركعت است و اخفات در بواقى عمل امّت آن حضرت كافى است، و لهذا در احاديث بناى آن را بر ظهور گذاشته‌اند و تعبير مى‌كنند بما يجهر فيه در اخبار متواتره كه خواهد آمد در نماز جماعت و غير آن و اما آن چه ذكر كرده است از وجوب جهر و اخفات ظاهر صحيحه زراره دلالت مى‌كند بر آن و صحيحه علىّ بن جعفر دلالت مى‌كند بر عدم وجوب و در احاديث بسيار صحيح و موثق وارد است كه نماز بى‌فاتحه صحيح نيست مگر آن كه ابتدا بحمد كنند در جهر يا اخفات، دلالت بر هيچ طرف نمى‌كند زيرا كه ممكن است كه مراد اين باشد كه ابتدا به جهر كنند در جهريه و به اخفات در اخفاتيه يا تخيير ميان هر دو و اگر چه آخر أظهر است اما ظهورى ندارد كه عمل به آن توان كرد و ليكن صحيحه علىّ بن جعفر كافى است در عدم وجوب و حمل مى‌توان كرد صحيحه زراره را بر مبالغه در كراهت يا استحباب اعاده و بر تقدير وجوب فرق كردن ميان جهر و اخفات در نهايت اشكال است و اكثر اصحاب گفته‌اند كه اقل اخفات آنست كه خود بشنود و اقل اجهر آنست كه صحيح قريب بشنود يعنى كسى كه گوشش شنوا باشد و نزديك به اين كس باشد بشنود و تجربه كرده‌ايم كه هر گاه چنان بگويند كه خود بشنوند البته صحيح قريب خواهد شنيد و از اين جهت جمعى گفته‌اند كه جهر آنست كه جوهر صوت ظاهر شود و اخفات آنست كه جوهر صوت ظاهر نشود هر چند بعيد بشنود و اگر جهر و اخفات واجب باشد بسيار جائى بلكه در اكثر اوقات جمع مى‌شود جهر و اخفات اگر بنا بر جوهر صوت نگذاريم و مشكل است بنا بر آن گذاشتن چون بحسب شرع و عرف و لغت چيزى نيست كه دلالت كند بر اين مذهب، و اگر سعى بسيار بكند كه نماز اخفاتيه را چنان بگويد كه صحيح قريب نشنود و تمييز حروف بكند بر وجهى كه از مخارج گفته شود