لوامع صاحبقرانی مشهور به شرح فقیه - علامه مجلسی - الصفحة ٣٠٨ - نماز مريض

بگشايد و چشمها گشودن سر بر داشتن از سجود است پس تشهد بخواند و از نماز فارغ شود يعنى سلام بگويد يا به كارى ديگر مشغول شود.

( «و سئل عن المريض لا يستطيع الجلوس أ يصلّي و هو مضطجع و يضع على جبهته شيئا فقال نعم لم يكلّفه اللَّه الّا طاقته»)

و بسند موثق كالصحيح منقول است از آن حضرت صلوات اللَّه عليه كه پرسيدند از بيمارى كه نتواند نشستن آيا بر پهلو مى‌خوابد و بر پيشانى خود مى‌گذارد چيزى كه سجده بر آن توان كردن حضرت فرمودند كه بلى حق سبحانه و تعالى او را تكليف نكرده است مگر آن چه را طاقت نداشته باشد اما بر پهلو خوابيدن بعد از عجز از نشستن پس دلالت مى‌كند بر آن آيه كريمه‌ يَذْكُرُونَ اللَّهَ قِياماً وَ قُعُوداً وَ عَلى‌ جُنُوبِهِمْ‌ و در حسن كالصحيح منقولست از حضرت امام محمد باقر صلوات اللَّه عليه در تفسير آيه «الّذين الخ» يعنى جمعى كه ياد مى‌كنند خداوند خود را در حالت ايستادن و نشستن بر پهلوهاى خود فرمودند كه صحيح نماز مى‌كند ايستاده و مريض نماز مى‌كند نشسته و كسى كه ضعيف باشد و نماز نشسته نتواند كرد بر پهلو نماز مى‌كند، و آيه اول نيز به همين عنوان تفسيرش از آن حضرت صلوات اللَّه عليه وارد شده است.

و در موثقه عمار جانب راست را بعد از نشستن فرموده است و دغدغه نيست در آن كه احوط آنست كه اگر نشسته نتواند نماز كردن بر پهلوى راست بخوابد و بعد از آن بر پهلوى چپ و بعد از آن بر پشت خوابيدن اولى است اگر چه احتمال دارد كه بعد از نشستن مخير باشد ميان همه و هم چنين بعد از جانب راست مخير باشد ميان دو فرد باقى و اللَّه تعالى يعلم.

و در اخبار صحيحه وارد شده است كه خود اعرفست بحال خود در استطاعت و عدم آن در هر مرتبه، و اما آن چه مذكور است از گذاشتن پيشانى بر