ترجمه خصال شيخ صدوق - جعفري، يعقوب - الصفحة ٣٠٧ - فرجهايى كه در كتاب و سنت حرام شده سى و چهار تا است

شمارش را كامل كنيد.» و كامل ماه تمام است.

٩- اسماعيل بن مهران مى‌گويد: از امام صادق ٧ شنيدم كه فرمود: به خدا سوگند كه خداوند بندگان را جز به كمتر از طاقت آنها تكليف نكرده است، به آنان در شبانه روز پنج نماز واجب كرده و در هر هزار درهم بيست و پنج درهم (زكات) واجب نموده و در يك سال روزه سى روز را واجب كرده و براى آنان حج را فقط يك بار واجب كرده در حالى كه توانايى انجام بيشتر از اين‌ها را دارند.

مصنف اين كتاب مى‌گويد: مذهب خواص شيعه و اهل بصيرت از آنان در باره ماه رمضان اين است كه آن هرگز از سى روز كمتر نمى‌شود و اخبار در اين باره مطابق با قرآن و مخالف با اهل سنّت است، هر كس از شيعيان ضعيف به اخبارى عمل كند كه از روى تقيّه وارد شده مبنى بر اينكه ماه رمضان هم كم مى‌شود و در تمام يا نقصان مانند ماههاى ديگر است، بايد از آنان تقيّه كرد مانند تقيّه كردن از اهل سنّت و بايد با آنان سخن نگفت مگر بدان گونه كه با اهل سنّت سخن گفته مى‌شود، و نيرويى جز به وسيله خداوند نيست. (بايد گفت كه بر خلاف نظر مصنف كتاب، اكثريت قاطع علماى شيعه با اين نظر مخالفند و معتقدند كه ماه رمضان هم مانند ماههاى ديگر كم و زياد مى‌شود و اين يك امر طبيعى است و جاى گفتگو ندارد و شايد رواياتى كه نقل شد ناظر به يوم الشك باشد، يعنى وقتى اول ماه شوال ثابت نشد، حتما بايد رمضان را سى روز حساب كرد).

فرجهايى كه در كتاب و سنّت حرام شده سى و چهار تا است‌

١٠- ابراهيم بن عبد اللَّه آملى از امام موسى بن جعفر ٧ نقل مى‌كند كه امام صادق ٧ فرمود: از پدرم در باره فرجهايى كه خداوند در قرآن و پيامبر خدا ٦ در سنّت آنها را حرام كرده، پرسيدند.

فرمود: آنچه خداوند حرام كرده سى و چهار فرج است كه هفده مورد آن در قرآن و هفده مورد ديگر آن در سنّت است. آنچه در قرآن آمده عبارتست است: زنا، كه خداوند فرموده: «به زنا نزديك نشويد»[١] و ازدواج با زن پدر كه خداوند فرموده: «و

[١] سوره اسراء، آيه ٣٢.