فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٧٨ - * استطاعت بذلى

مى‌باشد بگويد به حجّ برو هزينه حجّ و مخارج عائله تو را من مى‌پردازم، چنانچه معلوم باشد كه به قولش وفاء مى‌كند، حجّ بر آن فرد واجب مى‌شود، و همچنين است اگر چند نفر به كسى بگويند به حجّ برو هزينه حجّ و مخارج عائله تو را ما مى‌پردازيم، پس در تحقق استطاعت بذلى، فرقى نيست بين اينكه باذل يك نفر باشد يا چند نفر.

١٢٠- در استطاعت بذلى، رجوع به كفايت كه از شرائط وجوب است- و در استطاعت مالى بيان شد- لازم نيست؛ لكن اگر قبول بذل و رفتن به حجّ موجب اخلال در امور زندگى شخص مبذولٌ له- كسى مال به او بذل شده است- شود، حجّ بر او واجب نمى‌شود.

١٢١- در استطاعت بذلى، دَين مانع از وجوب حجّ نيست؛ لكن كسى كه بدهكار است و وقت اداء دَين او رسيده است، و اگر به حجّ نرود مى‌تواند- و لو تدريجاً- دَين خود را پرداخت نمايد، و طبلكار او هم طلب خود را مطالبه مى‌كند، دَين مانع از وجوب حجّ بذلى بر او مى‌باشد.

١٢٢- اگر كسى مالى را كه براى حجّ كفايت مى‌كند به شخص ديگر ببخشد يا انشاء تمليك كند- يعنى به او بگويد اين مال را مِلك شما نمودم- كه حجّ بجا آورد، واجب نيست آن شخص قبول كند، چون قبول آن تحصيل استطاعت محسوب مى‌شود و تحصيل استطاعت واجب نيست.

١٢٣- اگر كسى مالى را به شخص ديگر هبه كند، و به او بگويد مُخيّر هستى بين اينكه با اين مال به حجّ بروى يا آن را در كار ديگرى مصرف كنى، و يا اصلًا اسم حجّ را نياورد و فقط مال را به او ببخشد، قبول آن مال بر آن شخص واجب نيست.

١٢٤- اگر كسى مالى را براى شخص ديگر وقف يا وصيت كند براى اينكه آن شخص حجّ بجا آورد، و به متولّى وقف يا وصىّ خود اختيار بدهد كه يا آن مال را به او تمليك كند تا حجّ بجا آورد و يا آن را به او بذل كند تا حجّ بجا آورد، در اين صورت اگر آن مال را به او تمليك كند، قبول آن و انجام حجّ بر او واجب نيست؛ ولى اگر آن مال را به او بذل كنند براى اينكه حجّ بجاآورد، قبول آن و انجام حجّ بذلى بر او واجب مى‌باشد.