فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٨٥ - احكام مشتركه مربوط به شرائط وجوب حجة الإسلام

١٥٨- حجّ واجب اشخاص بالغ صحيح است، اگرچه و الدين آنها اذن ندهند؛ ولى براى انجام حجّ مستحبى در صورتى كه مشتمل بر خطر و موجب اذيّت و الدين باشد، اذن و الدين لازم است.

احكام مشتركه مربوط به شرائط وجوب حَجَّة الإسلام:

١٥٩- اگر كسى معتقد باشد كه همه شروط حجّ برايش فراهم شده‌اند ولى در واقع بعضى از آنها برايش فراهم نباشد- مثلًا معتقد باشد كه بالغ است يا استطاعت مالى دارد و با تحقق سائر شرائط، حجّ انجام دهد و پس از آن معلوم شود كه مثلًا بالغ يا داراى استطاعت مالى نبوده است- حجّى كه انجام داده است كفايت از حَجّة الإسلام نمى‌كند؛ مگر اينكه قبل از يكى از موقفين همه شرائط وجوب حجّ برايش فراهم شوند.

١٦٠- هرگاه مثلًا شخص بالغ به اعتقاد اينكه بالغ نيست يا شخصى كه استطاعت مالى دارد به اعتقاد اينكه استطاعت مالى ندارد با وجود فراهم بودن سائر شرائط وجوب حجّ، حجّ انجام ندهد تا روز دوازدهم ذى الحجّه همان سال بگذرد، حجّ بر او مستقر مى‌شود، و چنانچه بعضى از شرائط وجوب حجّ بعد از اين از بين برود، بايد حجّ را انجام دهد، و لو متسكّعاً و بدون زاد و راحله.

١٦١- اگر كسى معتقد باشد كه مثلًا از حيث مال مستطيع است و اين مقدار مال كه دارد براى انجام حجّ كافى است، چنانچه بعد از حجّ خلاف آن ظاهر شود، حجّى كه انجام داده است مجزى از حَجّة الإسلام نمى‌باشد.

١٦٢- اگر كسى مثلًا معتقد باشد مالى كه دارد براى انجام حجّ كافى نيست، و به همين سبب حجّ را ترك كند، چنانچه بعداً خلاف آن ظاهر شود، يعنى معلوم شود آن مال براى انجام حجّ كافى بود، حجّ بر او مستقر شده است.

١٦٣- اگر كسى معتقد باشد كه مثلًا حجّ مستلزم ضرر يا حرج براى او نيست، و حجّ را انجام دهد، چنانچه بعداً خلافش ظاهر شود، ظاهراً حجّى كه انجام داده است كفايت از حَجّة الإسلام مى‌كند.

١٦٤- اگر كسى معتقد باشد كه مثلًا در راه تشرّف به حجّ مانعى- اعم از دشمن و غير