فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ١٢٢ - احكام مربوط به نيابت

تبرّعاً به نيابت از آن منوبٌ عنه حجّ را بجا آورد، حجّى كه بجا آورده است صحيح مى‌باشد، و وجوب حجّ از ذمّه آن منوبٌ عنه ساقط مى‌شود؛ و تبرّع از ميقات اختيارى- كه در فقره (٣٩٥) بيان خواهد شد- و نيز از ميقات اضطرارى- كه در ذيل فقره (٤٢١) بيان خواهد شد- كافى است؛ هرچند افضل آن است كه تبرّع نيز مانند نيابت از محل منوبٌ عنه باشد.

٣١١- بعد از آنكه نائب حجّ را بجا آورد، وجوب حجّ از منوبٌ عنه ساقط مى‌شود، و لازم نيست خودش آن حجّ را دوباره انجام دهد، اگرچه عذرش برطرف شود.

٣١٢- اگر كافر مستطيع فوت كند و وارث مسلمان داشته باشد، چون اداء حقّ الهى به تركه او تعلق گرفته، بر وارث مسلمان واجب است براى انجام حجّ او نائب بگيرد.[١]

٣١٣- در منوبٌ عنه بلوغ و عقل شرط نيست، و نيابت از نابالغ و ديوانه جائز است، پس اگر شخص مستطيعى كه حجّ بر او مستقر شده است پيش از انجام آن ديوانه شود و از دنيا برود، واجب است از مال او برايش نائب بگيرند تا حجّش را بجا آورد.

٣١٤- نائب شدن صَرورَة- يعنى كسى كه تاكنون حجّ بجا نياورده است- مانعى ندارد؛ بلى، نائب شدن زن صَرورَة- زنى كه تاكنون حجّ بجا نياورده است- مكروه است، مخصوصاً اگر منوبٌ عنه مرد باشد.

٣١٥- در صحّت نيابت، قصد نيابت و تعيين منوبٌ عنه- و لو اجمالًا- در نيّت شرط است؛ و لازم نيست اسم او را به زبان بياورد؛ هرچند مستحب است در تمام اعمال حجّى كه بجا مى‌آورد اسم او را ياد كند.

٣١٦- نائب بايد طواف نساء را نيز به نيابت از منوبٌ عنه بجا آورد؛ و اگر طواف نساء را بطور صحيح انجام ندهد، همسر خود او بر او حلال نمى‌شود.

[١] - حجّى را كه نائب به نيابت از منوبٌ عنه كافر انجام مى‌دهد، آيا به كافر ثواب داده مى‌شود يا اينكه انجام حجّ باعث تخفيف عذاب او مى‌شود يا كفر او مانع قبول حجّ و ترتّب ثواب است؟ بحث كلامى مى‌باشد، و گفتار اينكه منوبٌ عنه بايد مسلمان باشد دليل فقهى وجيه ندارد.