٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٧٩ - همراه با دايرة المعارف فقه اسلامى - اجاره (١)

اگر مدت عمل را معين نكند و به طور مطلق به اجير بگويد: «بر ذمه توست كه يك روز براى من خياطى كنى»، قول به جواز سزاوارتر است. (٩١)

شهيد صدر نيز در صورت كلى در معين، قول جواز را اختيار كرده است. (٩٢)

اما اگر تعين عمل به خود عمل باشد نه به زمان، مانند اين كه كسى را براى دوختن لباسش اجير كند، به نظر بيشتر فقيهان، اطلاق و كلّى بودن، ضررى به صحت عقد اجاره نمى‌رساند، از اين رو، فقها در اجير مشترك گفته‌اند كه هيچ يك از مستأجرين، استحقاق منفعت زمان خاص و معينى را عليه اجير ندارد. (٩٣)

دليل صحت اجاره اين است كه با تعيين نفس عمل و منفعت، جهل و غررى لازم نمى‌آيد حتى اگر زمان عمل معين نباشد.

ظاهر كلمات برخى فقها مانند محقق سبزوارى و سيد يزدى، لزوم تعيين زمانى است كه عمل در آن واقع مى‌شود. (٩٤) امّا بيشتر محشيان عروه مخالفت كرده و حكم به عدم لزوم تعيين زمان كرده و گفته‌اند كه در چنين فرضى، مستأجر، مالك كلى عمل بر ذمه اجير مى‌شود و در صورت مطالبه عمل، اجير بايد در اولين زمان ممكن آن را انجام دهد. (٩٥) برخى نيز تعيين زمان را به حالتى مقيد كرده‌اند كه زمان در ماليت يا در تمايلات و اغراض عقلايى دخيل باشد. (٩٦)

مقتضاى اطلاق اجاره، آن است كه زمان متصل به عقد، مبدأ زمانى اجاره


(٩١) تذكرة الفقهاء، ج٢، ص٣٠١، چاپ سنگى.
(٩٢) المنهاج، (حكيم)، ج٢، ص١٠٧، تعليقه شماره ١.
(٩٣) نگاه كنيد به: الانتصار، ص٤٦٦؛ المهذب، ج١، ص٤٨٠؛ غنية النزوع، ص٢٨٨؛ شرايع الاسلام، ج٢، ص١٨٢؛ تحرير الاحكام، ج٣، ص١٣٠؛ مسالك الأفهام، ج٥، ص١٩١، مجمع الفائدة والبرهان، ج١٠، ص١٤ ؛ رياض المسائل، ج٩، ص٢٣٠.
(٩٤) كفاية الاحكام، ج١، ص٦٥٦ و عروة الوثقى، ج٥، ص١٤ ـ ١٥،م ٥.
(٩٥) عروة الوثقى، ج٥، ص١٥، تعليقه گلپايگانى و مستند العروة (اجاره)، ص٦٦.
(٩٦) عروة الوثقى، ج٥، ص١٤ ـ ١٥، تعليقه عراقى، خمينى و گلپايگانى.