- يكى از احكام شهيد اين است كه اگر در ميدان جنگ شهيد شده باشد با همان لباس‌ها دفن مى‌شود و غسل و كفن ندارد، ولى اگر وقتى او را پيدا مى‌كنند، زنده باشد و بعد بميرد غسل و كفن واجب است. مرحوم محقق حلى (٦٧) ، در اعتراض به ابوحنيفه كه عدم اكل و شرب و عدم تكلم را به عنوان علامت تشخيص شهيد ذكر مى‌كند، چنين مى‌فرمايد:

«تكلم نمى‌تواند ملاك باشد؛ چون گاه شخص تكلم دارد ولى حيات مستقر ندارد و همچنين است اكل و شرب».

چنين به نظر مى‌رسد كه ايشان ملاك تشخيص شهيد را حيات غير مستقر مى‌داند.

ب) مفهوم حيات غيرمستقر در جنين

مفهوم حيات غير مستقر در مورد جنين نيز مطرح شده و آثار زنده را بر آن حمل نكرده‌اند.

مرحوم محقق حلى (٦٨)، صاحب جواهر (٦٩) و شهيد ثانى (٧٠) مى‌فرمايند:اگر شخصى به زن حامله‌اى ضربه‌اى بزند و جنين او سقط شود و حيات او مستقر باشد و فرد ديگرى او را از بين ببرد، دومى قاتل است و اگر حيات جنين غيرمستقر باشد، اولى قاتل است، بنابراين در صورتى قتل صدق مى‌كند كه حيات مستقرى را از بين ببرد.

مرحوم شيخ طوسى (٧١) ، مى‌فرمايد:

(٦٧) المعتبر في شرح المختصر، ج١، ص٣١٣.
(٦٨) شرايع الاسلام، ج٤، ص١٠٤٨.
(٦٩) جواهر الكلام، ج٤٣، ص٣٨١.
(٧٠) مسالك الافهام، ج١٥، ص٤٨٧.
(٧١) مبسوط، ج٤ ،ص١٢٤.