فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٣٨ - طلاق معلق و سوگند بر طلاق جعفر سبحانى

شما مطلقه هستيد» و آن گاه اين جمله را سه بار تكرار كند، هريك از آنان سه طلاقه هستند.

٢- اگر مردى به يكى از دو همسرش بگويد: «هرگاه بر طلاق تو سوگند خوردم، هووى تو مطلقه است» و آن گاه اين سخن را به ديگرى هم بگويد....

٣- اگر مردى سه همسر داشت و گفت: «هرگاه به طلاق زينب سوگند خوردم، عمره مطلقه است و هرگاه به طلاق عمره سوگند خوردم، حفصه مطلقه است و هرگاه به طلاق حفصه سوگند خوردم، زينب مطلقه است»، در اين صورت، عمره مطلقه مى‌شود. و اگر به جاى زينب، عمره را بياورد، حفصه مطلقه مى‌شود و اگر بعد از آن به همين ترتيب تكرار كرد، يكى از آنها مطلقه مى‌شود....

٤- اگر مردى طلاق همسرش را به صفاتى معلق و مشروط كند وآن صفات در يك مورد جمع شوند، با تحقق هر يك از صفات، يك طلاق واقع مى‌شود؛ همان طور كه با تحقق هر صفت به تنهايى طلاق محقق مى‌شد. اين قاعده در مورد عتق هم جارى است. بنابراين، اگر مردى به همسرش بگويد: «اگر با مردى صحبت كردى، تو مطلقه هستى و اگر طولانى سخن گفتى، تو مطلقه هستى و اگر با سياه پوستى صحبت كردى، تو مطلقه هستى» و او با مرد سياه‌پوستى به مدت طولانى صحبت كند، آن زن سه طلاقه مى‌شود. (٢٣)

صورت‌هاى ديگرى از اين نوع طلاق در كتاب‌هاى ياد شده وجود دارد كه نقل آنها جز ضايع‌كردن وقت و اوراق نيست.

مطلب سوم: بطلان سوگند بر طلاق از نظر برخى علماى اهل سنت

قول مشهور علماى اهل سنت، صحت سوگند بر طلاق است. با اين حال، گروهى از صحابه و تابعين آن را باطل مى‌دانند، و برخى از متأخرين از علماى