تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٢٤٠ - تفسير ابيات

در معنى حديث لا رهبانية فى الاسلام
آيه
توضيح
در معنى حديث لا رهبانية فى الاسلام

((٥٧٤)) برمكن پر را ودل بركن از او زان كه شرط اين جهاد آمد عدو
((٥٧٥)) چون عدو نبود جهاد آمد محال شهوت ار نبود نباشد انتسال
((٥٧٦)) صبر نبود چون نباشد ميل تو خصم چون نبود چه حاجت خيل تو
((٥٧٧)) هين مكن خود را خصى رهبان مشو زان كه عفت هست شهوت را گرو
((٥٧٨)) بىهوا نهى از هوا ممكن نبود هم غزا با مردگان نتوان نمود
((٥٧٩)) انفقوا گفتست پس كسبى بكن زان كه نبود خرج بىدخل كهن
((٥٨٠)) گرچه آورد انفقوا را مطلق او تو بخوان كه اكسبوا ثم انفقوا
((٥٨١)) هم چنين چون شاه فرمود اصبروا رغبتى بايد كز آن تابى تو رو
((٥٨٢)) پس كلوا از بهر دام شهوت است بعد از آن لا تسرفوا زان عفت است
((٥٨٣)) چون كه محمولٌ به نبود لديه نيست ممكن بودِ محمولٌ عليه
((٥٨٤)) چون كه نبود رنج صبرى مر تو را شرط نبود پس فرو نايد جزا
آيه « وَأَنْفِقُوا فِي سَبِيلِ الله ولا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى اَلتَّهْلُكَةِ ٢ : ١٩٥ » (١) ( وانفاق كنيد در راه خدا وخود را با دست خود به هلاكت نيافكنيد ) توضيح - جلال الدين در بيت هفتم مى گويد :


((٥٨٠)) گر چه آورد انفقوا را مطلق او تو بخوان كه اكسبوا ثم انفقوا
جمله‌اى كه در مصراع دوم گفته است ، يعنى با كسب در صورت امر در قرآن نيست ، مسلماً مقصود جلال الدين يا احاديثى است كه مضمون جمله را دارا است ويا آياتيست كه در قرآن مجيد ودر اشكال مختلف آمده است مانند :
« يا أَيُّهَا اَلَّذِينَ آمَنُوا أَنْفِقُوا مِمَّا رَزَقْناكُمْ ٢ : ٢٥٤ . . . » (٢)

(١) سوره البقره ، آيهء ١٩٥ . .
(٢) سوره البقره ، آيهء ٢٥٤ . .