تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٤٩ - سخت شدن كار بر قبطيان و شفاعت كردن فرعون

آيه
خداوند متعال هم مكر و حيله مى كند ؟



((٣٦١٢)) دان كه هر شهوت چو خمر است وچو بنگ پردهء هوش است وغافل ز اوست دنگ
((٣٦١٣)) خمر تنها نيست سر مستى هوش هر چه شهوانيست بندد چشم وگوش ترك شهوت كن اگر خواهى تو هوش دان كه شهوت باز بندد چشم وگوش
((٣٦١٤)) آن بليس از خمر خوردن دور بود مست بود او از تكبر واز جحود
((٣٦١٥)) مست آن باشد كه آن بيند كه نيست زر نمايد آن چه مسّ وآهنيست
آيه « ومَكَرُوا ومَكَرَ الله والله خَيْرُ اَلْماكِرِينَ ٣ : ٥٤ » (١) ( آنان مكر ورزيدند وخدا حيله گرى آنان را نقش بر آب كرد ، خداوند بهترين چاره سازان است . )

((٣٥٩٥)) گفت يارب مى فريبد او مرا مى فريبد او فريبنده تو را
((٣٥٩٦)) بشنوم يا من دهم هم خدعه اش تا بداند اصل را آن فرع كش
((٣٥٩٧)) كاصل هر مكرى وحيلت پيش ماست هر چه بر خاك است اصلش بر سماست
آيا خداوند متعال هم مكر وحيله مى كند ؟
با نظر به حقيقت معمولى مكر وعلت آن ، نمى توان مكر وحيله را به خدا نسبت داد ، زيرا حقيقت مكر عبارت است از پوشيدن حقيقت ونماياندن چيزى بر خلاف واقعش وعلتش عبارت است از جهل وناتوانى از اظهار واقعيت كه يا براى جلب سود انجام مى گيرد ويا براى دفع ضرر وهيچ يك از اين امور در بارهء عالم وقادر مطلق وبىنياز از سود وبالاتر از ضرر امكان پذير نيست . لذا مقصود از اسناد مكر به خدا در آيات زير -

(١) سوره آل عمران ، آيهء ٥٤ . .