منت نهاد بر خلقان بر تمتع گرفتن از پشم گوسفند و اشتر و موى بز، و فرقى نكرده است ميان مردار و كشتار. اگر اين هر دو، اعنى. موى و پشم، پليد بودى، منت ننهادى و ديگر از رسول ص روايت است كه فرمود:

«اذا ولغ الكلب فى اناء احدكم فليغسله ثلاث»

، يعنى: چون سگ سر در اناء آب يكى از شما كند، بايد كه آن را سه بار بشويند.

و كافر پليد است، و دليلش اجماع اين طائفه است، و قول خداى تعالى: «إِنَّمَا الْمُشْرِكُونَ نَجَسٌ»، يعنى: بدرستى كه مشركان پليداند. و اين نص است. و هر كه گفت مشرك پليد است، گفت هر كه جز از مشرك است از كافران نجس‌اند. و مشرك را پليد گفتن و ديگر آن را از كافران پاك گفتن، خلاف اجماع است. و خلاف اجماع باطل است.

و لفظ نجاست حقيقت است نجاست عينى را، و مجازست حكمى را، و لفظ بحقيقت اولى بود از مجاز.

اگر گويند: مشرك اگر نجس عين بودى، بتجدد معنى، كه آن اسلام است، پاك نشدى.

جواب گويند: اين لازم نيست زيرا كه خمر نجس العين است، بتجدد معنى، كه آن حموضت است، يعنى: ترشى، پاك ميشود باتفاق.

اگر گويند: اهل كتاب از جهودان و ترسايان، اگر پليد بودندى، طعام ايشان كه آلوده دست ايشان بودى پليد بودى، و هر چه پليد باشد حرام باشد، و خداى تعالى فرموده است: «وَ طَعامُ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ حِلٌّ لَكُمْ»، يعنى: طعام آنان كه ايشان را كتاب داده‌اند شما را حلال است.

جواب گويند كه: مراد بطعام گندم است.

ابو حنيفه و شافعى را خلاف است در آنكه چون شخصى يكى را وكيل كند براى آنكه از براى وى طعام خرد، شافعى گفت:

وى را جز گندم نبايد خريدن، و ابو حنيفه گفته: روا باشد كه گندم خرد، و روا باشد كه آرد گندم بخرد.

و اگر لفظ طعام بر گندم و غير آن اطلاق كنند، ما آن را بر گندم حمل كنيم، و بر هر طعامى كه جامد باشد بدليلى.

و پسخورده هر حيوانى كه غير از خوك و سگ است از آب، چون بر دهن وى اثر نجاست نباشد، پاكست. دليلش قول خداى تعالى، «وَ أَنْزَلْنا مِنَ السَّماءِ ماءً طَهُوراً»، و پسخورده ايشان را آب گويند مطلقا، پس پاك باشد.

(رجوع شود به معتقد الاماميه ص ١٨٢، ١٨٦)

نُجَباء

- (اصطلاح عرفانى) نجباء عبارت از چهل نفرند كه امور بندگان و اصلاح حال و كار عباد را بعهده دارند و در حقوق خلق تصرف ميكنند.

نَجْدَت‌

- (اصطلاح عرفانى اصطلاح اخلاقى) و آن بود كه نفس واثق باشد به ثبات خويش تا در حالت خوف جزع بر او وارد نيايد و حركت نامنظم از او صادر نشود.

(اخلاق ناصرى ص ٧٦).

النَّجَدات‌

- (اصطلاح كلامى) از فرق خوارج- از اصطلاحات كلامى است اصحاب نجدة بن عامر الحنفى را گويند.

گويند كه او با لشكرى از عامه بقصد الحاق به ازارقه خارج شد و در بين راه‌