احديت جمع و هويت ساريه در تمام موجودات است و بشرط لا مرتبت احديت و برزخ البرازخ است و بشرط جميع اسماء و صفات مرتبت الوهيت و واحديت است چنانكه قيصرى گويد احديت ذاتيه عبارت از منبع فيضان اعيان و استعدادات آنها است در حضرت عينيه بر حسب عوالم و اطوار و شئون روحانى و جسمانى در مرتبت دوم.

(رجوع شود باسفار ج ٣ ص ٦٠ دستور ج ١ ص ٤١ و كشاف اصطلاحات الفنون ج ٢ ص ٤٦٢) و بالاخره احد بنزد سالكان اسم ذات است باعتبار انتفاى تعدد صفات و اسماء و نسبت تعينات است باعتبار سقوط اعتبارات، و نفى اضافات از اسماء و صفات است، و گفته شده است: كه وجود لابشرط، احديت جمع و هويت ساريه در تمام موجودات است و بشرط لا مرتبت احديت و برزخ البرازخ است و بشرط جميع اسماء و صفات، مرتبت الوهيت و مرتبت احديت است، چنانكه قيصرى گويد:

احديت ذاتيه عبارت از منبع فيضان اعيان و استعدادات آنها است در حضرت عينيه بر حسب عوالم و اطوار و شئون روحانى و جسمانى در مرتبت دوم. (كشاف ص ١٤٦٢).

سنائى گويد

احد است و شمار ازو معزول‌

صمد است و نياز ازو مخذول‌

آن احد نى كه عقل داند و وهم‌

و آن صمد نى كه حس شناسد و فهم‌

نه فراوان نه اندكى باشد

يكى اندر يكى، يكى باشد