خواجه طوسى ميگويد آنچه را مردم اتفاق ميدانند داراى علل و اسباب نهانى است كه از نظرها پنهان است و همه موجودات تابع غايت و غرض خاص ميباشند كه بر ما پوشيده است و اسباب و علل فاعلى خاصى آنها را پديد آورده است كه ما را دست‌رسى و اطلاعى بآنها نيست. (اسفار ج ١ ص ١٧٤)- در اصطلاح بديع آنست كه بر سبيل اتفاق اسمى بدست متكلم افتد كه جهت اداى مقصود او لطفى داشته باشد و مناسب باشد و آن را امثله بسيار باشد رجوع شود (بابدع البدائع ص ١٩- ٢٠).

اتّفاق جُمْلَتَيْن‌

- (از اصطلاحات) معانى بيان است) و در باب وصل و فصل آيد كه هرگاه دو جمله متفق باشند بآنكه هر دو خبر باشند يا هر دو انشاء باشند در اين صورت وصل لازم است و فصل روا نباشد مانند «يُخادِعُونَ اللَّهَ وَ هُوَ خادِعُهُمْ» كه هر دو جمله خبريه‌اند و بدين جهت با واو وصل شده‌اند و مانند «إِنَّ الْأَبْرارَ لَفِي نَعِيمٍ وَ إِنَّ الْفُجَّارَ لَفِي جَحِيمٍ» كه نيز هر دو خبرند و مانند كُلُوا وَ اشْرَبُوا وَ لا تُسْرِفُوا كه هر دو انشااند.

و ممكن است لفظا متفق نباشند و لكن در معنى متفق باشند مانند: وَ إِذْ أَخَذْنا مِيثاقَ بَنِي إِسْرائِيلَ لا تَعْبُدُونَ إِلَّا اللَّهَ وَ بِالْوالِدَيْنِ إِحْساناً وَ ذِي الْقُرْبى‌ وَ الْيَتامى‌ وَ الْمَساكِينِ وَ قُولُوا لِلنَّاسِ حُسْناً كه جمله قولوا عطف بر لا تعبدون شده است و لا تعبدون خبر است در معنى انشاء (لا تعبدوا) و جمله قولوا وصل شده است بواو كه عاطف است. (از مختصر المعانى ص ١٠٢)

إِتْقان‌

- اتقان در لغت بمعنى احكام و استوارى است «اتقن الامر» احكمه «رجل تقن و تقن» يعنى مرد حاذق و استوار و وارد و متبحر در فن كه كارهاى- او محكم است.

(المنجد) و عبارت از معرفت ادله است بواسطه علل و يا علل و ضبط قواعد كليه است از راه جزئيات.

(دستور ج ١ ص ٣٦)

إِتلاف‌

- (اصطلاح فقهى) و مقابل تلف بكار برده شده است چنانكه گويند در صورت اتلاف عين مستأجره يا مورد وديعه متلف ضامن است رجوع به تلف شود.

در كتاب كليات حقوقى آمده است كه اتلاف موجب ضمان است و فقهاء از اين قاعده باين طور تعبير كرده‌اند: من اتلف مال غيره فهو ضامن.