فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٤٧٤ - مقبره شهداء احد
حضرت صلى الله عليه و آله دفاع مىكردند، به ناچار حضرت امير المؤمنين على بن ابيطالب عليه السلام وجود مقدّس حضرت خاتم الانبياء صلى الله عليه و آله را به سمت احد برده و در غارى مستقر نمودند و آن حضرت صلى الله عليه و آله در آن غار به استراحت پرداختند، اين غار امروزه در شمال مقبره شهداء احد و در دامنه احد مورد بازديد قرار مىگيرد.
مقبره شهداء احد:
در جنگ احد ضايعات جبران ناپذيرى بر سپاه اسلام وارد شد، از جمله اينكه حضرت حمزه سيّد الشهداء عليه السلام عموى گرانقدر و والا مقام پيامبر خدا صلى الله عليه و آله- كه از بهترين حاميان آن حضرت صلى الله عليه و آله بودند- و نيز مُصعَب بن عُمَير پرچمدار سپاه اسلام و عبد الله بن جَحش خواهر زاده حضرت حمزه عليه السلام و عبد الله بن جبير فرمانده تيراندازان و نگهبانان تنگه و بيش از هفتاد نفر از سپاهيان اسلام به شهادت رسيده و همگى مُثله شدند، پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله دستور دادند شهداء احد را با همان لباسهايشان در همان ميدان جنگ به خاك بسپارند.
جناب حمزه سيد الشهداء عليه السلام و مُصعَب بن عُمَير و به گفته بعضى از مورّخين عبد الله بن جحش را در كنار هم و در يك قبر به خاك سپردند، و بعدها در محلى كه حضرت حمزه عليه السلام به شهادت رسيدند مسجدى به نام مسجد مَصرَع ساخته شد كه تا دوران سعودى ديوارهاى مخروبه آن پا بر جا بود.
مكان كنونى قبر جناب حمزه سيد الشهداء عليه السلام و مُصعَب بن عُمَير و عبد الله بن جحش در مقابل قسمت شمالى تپه جبل الرّماة كمى بالاتر از قبور سائر شهداء قرار دارد، و بقيّه شهداء حدود پنجاه متر پايينتر از آنان مدفون مىباشند.
بر مقبره جناب حمزه سيد الشهداء عليه السلام گنبد و بارگاهى عالى وجود داشت كه در دوران عثمانى آن را تعمير كرده و توسعه دادند، ولى متأسفانه در دوران سعودى آن را تخريب نموده و قبور مطهر شهداء را با زمين يكسان كردند، و براى عدم دسترسى زائران ديوارى بر گرد قبور مطهّر آنان كشيده و آن را محصور كردند.