منع تدوين حديث - الشهرستاني، السيد علي - الصفحة ٤٠١
هاشم اجتماع يابد .
ب) ساخت احاديث در فضائل مانعان تدوين ، و تراشيدن لغزشهای ساختگي براي مُدَوِّنان و در نتيجه ، پيروي از مسلكِ فقهي مانعانِ تدوين .
ج) اختراع نظريه اَفضليت شيخين بر ساير مردم و اينكه عثمان بعد از ابوبكر و عمر ، بر همه مردم برتري دارد ، و نگه داشتن علي بن اَبي طالب ١ در جايگاهي كه ديگر مردمان با او مساوي و همسطحاند .
د) نسبت دادن همه آراي فقهي برآمده از منع تدوين را به مدوِّناني كه نقلهای ثابت و صحيح ديگري از آنها وجود داشت و برخاسته از مكتبِ تدوين بود .
١٥ - پوشيده ماندنِ احكام فراوان و از ميان رفتن بخشي از آنها ، از پيامدهاي نهي از تدوين ـ به مدّت يك قرن ـ میباشد ، تا آنجا كه سنّتِ پیامبر صلیاللهعلیهوآلهوسلم به صورت امري فراموش شده درآمد ؛ و روزگار منع تدوين حديث طول كشيد تا اينكه باب تدوين گشوده شد ، ليكن تدوين حكومتي و ناقص و آميخته با حجمِ انبوهي از اجتهادات و آراء .
١٦ - توجيه تراشي براي تشريعِ آنچه خوشايندشان بود براي آيندگان (و برگرفتنِ آن و واجب ساختن آن بر مسلمانان) و ترك كردنِ آنچه مورد پسندشان نبود ؛ و بازگذاشتن ميدان براي فرصت طلبان تا در اين راستا چاره انديشي كنند و آنچه را حاكمان انتظار دارند ، برآورند .
اين امر ، به پيامدهاي زير منجر شد :
اجازه اجتهاد مطلق ، خواه نصّي در ميان باشد يا نباشد .