وارسي اين امر ما را بر اين حقيقت مهم می‌رساند كه نياز خلفا به زعامتِ ديني همراه با كاستي‌هاشان در اين عرصه ، از عوامل اساسي‌ای است كه آنان را به منع نقل و تدوين حديث واداشت . افزون بر اين ، انعطاف موجود در رأي و اجتهاد ، هنگام واقع شدن در تنگنا به فريادشان می‌رسيد . تراكمِ منقولات از كتاب حضرت علی علیه‌السلام در باب ارث و قضا و شهادات ، اين حقيقت را اثبات می‌كند .

زيرا نخستين اختلاف فقهي پس از درگذشت پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم ميان حضرت فاطمه٢ و ابي بكر روي داد . اين اختلاف هياهوي بزرگي را برانگيخت كه تا امروزه آثارش باقي است .

فدك در دست حضرت زهرا٢ بود و ابوبكر آن را از دست وكيل حضرت زهرا٢ درآورد . حضرت زهرا٢ آمد تا آن را از ابوبكر بازستاند و در حضور مسلمانان ادعا كرد كه فدك را پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم در زمان حيات به وی حضرت بخشيد . ابوبكر شاهد خواست ، حضرت زهرا٢ امام علي و امام حسن و حسين ٤ و اُمّ اَيْمَن و اُمّ سَلَمه را به عنوان شاهد آورد .

ابوبكر در اين مجلس ناچار شد با توجيهاتي ـ كه نزد حضرت زهرا٢ پذيرفتني نبود و با كتاب و سنّت مطابقت نداشت ـ شهادتِ اين افراد را رَدّ كند . حضرت زهرا٢ با وي احتجاج كرد كه به فرض «فدك» نحله (عطيّه) نباشد ، ارث است و به عموم آيات ارث استدلال آورد و در خطبه مشهور و شگفت انگيز خويش فرمود :

اكنون می‌پنداريد كه ما [فرزندان انبيا] ارث نمی‌بريم! «Pأَفَحُكْمَ