پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم از سلطه قبيله‌ای نسبت به شريعت بيمناك بود (همان که قرآن هم هشدار می‌داد) و تأكيد داشت كه حضرت علی علیه‌السلام تنها كسي است كه تفسير و تأويل همه آيات و احاديث را می‌داند و از روح قبيله‌ای و آراي اِرتجالي [از پيش خود ساخته] به دور است .

از ابو سفيان نقل شده است كه پس از تعيين ابوبكر براي خلافت ، به امام علی علیه‌السلام گفت :

شأنِ خلافت اين نيست كه در كمترين قبيله قريش باشد دستت را بده تا با تو بيعت كنم! به خدا سوگند اگر بخواهي ، براي جنگ با ابو بكر مدينه را آكنده از سوارگان و پيادگان سازم! امام ١ از بيعت با او خودداري ورزيد .[١١٠]

در بعضي از نقل‌ها آمده است كه امام علی علیه‌السلام به ابو سفيان گفت :

اي ابو سفيان ، دير زماني است كه با اسلام و مسلمانان دشمني می‌ورزي! با اين كارت ، نتوانسته‌ای به اسلام آسيب بزني .[١١١]

رِبْعي از امام علی علیه‌السلام نقل می‌كند كه فرمود :

در ماجراي حُدَيبيّه ، گروهي از مشركان نزد ما آمدند (سُهيل بن عمرو و چند تن از سرانِ مشركان ميان آن‌ها بود) گفتند : اي رسول خدا ، گروهي از فرزندان و برادران و بندگانِ ما كه درك و فهمي از

[١١٠] . شرح نهج البلاغه ١: ٢٢١؛ و بنگريد به، مصنّف عبدالرزّاق ٥: ٤٥١، حديث ٩٧٦٧؛ تاريخ طبري ٢: ٢٣٧؛ مستدرک حاکم ٣: ٨٣، حديث ٤٤٦٢؛ الاستيعاب ٣: ٩٧٤ -

[١١١] . تاريخ طبري ٢: ٤٤٩ -