با عقل‌های ناقص و آراي باطل و قياس‌های فاسد ، دينِ خدا به دست نمی‌آيد ، به دين خدا جز با تسليم نمی‌توان رسيد ؛ هركس تسليم ما شود سالم می‌ماند ، هركه به ما اقتدا كند هدايت می‌شود ؛ و هركس شيوه قياس و رأي را در پيش گيرد ، به هلاكت می‌افتد .

آري ، امّت اسلام به تحريف گرفتار شد .

ابن زُهره می‌نويسد :

بي‌گمان در اختفاي بسياري از آثارِ «علي» در قضاوت و فتوا ، حكومت اموي دست داشت وگرنه ، معقول نيست كه «علي» را بالاي منبرها لعن كنند و علما را واگذارند كه علم او را حديث كنند و فتاوا و اقوالش را بازگويند ؛ به ويژه در آنچه به اصل حكومت اسلامي ارتباط می‌يافت .[٣٤٤]

تفصيل سخن در اين باره ، فرصت ديگري را می‌طلبد . از آنچه ابن اثير نقل می‌كند می‌توان دريافت كه اصحاب تدوين در دوره حجّاج چه روزگاري داشتند ، وي می‌گويد :

حجّاج بن يوسف از سوي امويان والي عراق شد . وي به دست جابر و گردن سهل بن سعد ساعدي و اَنس بن مالك مُهر زد . با اين كار ، می‌خواست تحقيرشان كند تا مردم از آن‌ها دوري گزينند و به حرف و حديثشان گوش ندهند .[٣٤٥]

[٣٤٣] . كمال الدين: ٣٢٤، باب ٣١، حديث ٩ -

[٣٤٤] . تاريخ المذاهب الإسلاميّه: ٢٨٥ـ٢٨٦ -

[٣٤٥] . الاستيعاب ٢: ٦٦٤، رقم ١٠٨٩؛ اُسُد الغابه ٢: ٣٦٦، رقم سهل بن سعد .