فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢٠٨ - همراه با دانشنامه آثار فقهي شيعه - الدرّالمنضود خليل گريوانى
معاملات به دو قسم عقود و احكام (٥٨) و يا تقسيم تكاليف شرعى به عبادات و محرمات و احكام (٥٩)، يا مانند صاحب شرايع (٦٠) كه مباحث فقهى را به چهار قسم عبادات، عقود، ايقاعات و احكام تقسيم كرده، يا مثل شهيد اول (٦١) كه در تقسيمى شبيه تقسيم صاحب شرايع، مباحث فقهى را به چهار قطب عبادات، عقود، ايقاعات و سياسات تقسيم كرده است. مؤلف كتاب درّالمنضود، بدون توجه به اين تقسيم بندىها، مباحث كتاب را تنها براساس روش متداول اوليه (تقسيم موضوعى مسايل و احكام و قراردادن هريك از موضوعات كلى فقهى، تحت يك عنوان به نام «باب» يا «كتاب») از كتاب طهارت آغاز و احكام هريك از موضوعات كلى را تحت عنوان يك كتاب مطرح كرده است. چنان كه خواهيم گفت او گاه عناوينى را كه طبق تقسيم صاحب شرايع، جزو احكام به شمار آمده، در لابه لاى عقود، و گاه عناوينى را كه طبق تقسيم شرايع، جزو ايقاعات بهشمار آمده، در لابه لاى عقود مطرح كرده است.
عناوين ابواب فقهى درّالمنضود به ترتيب عبارتند از: كتاب طهارة، صلاة، زكاة، خمس، صوم، اعتكاف، حج، جهاد، امر به معروف و نهى از منكر، تجارت، دين، رهن، حجر، ضمان، حواله، كفالت، صلح، وديعه، عاريه، لقطه، جعاله، غصب، شفعه، احياى موات، اجاره، مزارعه، مساقات، شركت، قراض، وكالت، سبق و رمايه، وقف، سكنى، هبه، اقرار، وصيت، نكاح، طلاق، خلع و مبارات، ظهار، ايلاء، لعان، عتق، كتابت، تدبير، ايمان، نذر و عهد، كفّارات، صيد، ذبايح، اطعمه و اشربه، ميراث، قضا، شهادات، حدود، قصاص و ديات.
(٥٨)المراسم، ص٢٨ و ١٤٣.
(٥٩) الكافي في الفقه، ص١٠٩.
(٦٠)شرائعالاسلام، ج١، ص٣ و ج٢، ص٣ و ج٣، ص٢ و ١٥٣.
(٦١)ذكرى الشيعه، ج١،ص٦١.