تصرفات درآن حلال است؛ هرچند آن صنعت چنان باشد كه گاه از آن براى انواع فساد و معاصى وكمك به باطل استفاده گردد. علت حليت، آن است كه تنها چيزى از تمام جهات ودر تمام تصرفات حرام مى‌گردد كه در آن فساد محض باشد.

ظاهراً عبارت «و ما يكون منه و فيه الفساد» در روايت تحف العقول تفسير اين جمله مجمل است:«انما حرم الله الصناعة» مقصود از اين فقره در مقابل فقرات پيشين آن است صنعتى كه به تمامى شوءونش حرام است صنعتى است كه بسان مثالهاى مزبور تنها از آن فساد محض برخيزد.

بنا بر اين روايت دلالت ندارد برهركار حرامى فساد محض مترتب است؛ بلكه دلالت براين دارد كه تنها چيزى از تمام جهات حرام است كه برآن فساد محض مترتب گردد.

آنچه به برهان إنّى از فساد محض به دست مى‌آيد حرمت در تمامى شوءون است نه در برخى از شوءون، بنا بر اين روايت، دليل برمطلوب ايشان نخواهد بود حتى اگر حصر حقيقى باشد.

افزون بر اين ظاهر روايت آن است كه تنها متعرض آن دسته از صنايع إست كه حرمتشان ناشى از فسادى است كه در آنچه ساخته شده مى‌باشد. بسان نى ها و ساير مثالهاى مزبور، اما صنايعى كه حرمت آنها به خاطر مصنوع نيست بلكه به خاطر وجود فساد درخود صنعت است، از مورد روايت خارج است.

محل بحث ما هم اين گونه است؛ زيرا حرمت به خاطر وجود فساد در تصوير به آن تعلق گرفته است؛ زيرا شخص نقاش خود را در صفت تصويرگرى شبيه خداوند ساخته است. شاهد مدعاى ما فقرات همين روايت است مخصوصاً اين جمله:«و ما يكون منه و فيه الفساد...». (٤٦)

كلام حضرت امام، حق مطلب را به نيكى ادا كرده است. ازاين گفتار ضعف كلام

(٤٦)مكاسب محرمه،ج١،ص٢٩٤.