- (اصطلاح فلسفى) اين اصطلاح ظاهرا از مختصات مير داماد است وى در تعريف قدم دهرى گويد: قدم دهرى عبارت است از وجود حاصل بالفعل غير مسبوق بعدم صريح و ازلى الحصول در حاق واقع است و قدم زمانى وجود مستمر الحصول است در امداد زمان و ملاك آن استغناء از تعلق بامكان استعدادى است (از اساس الاقتباس ص ١٣، ١٦، ٢٥- مجموعه دوم مصنفات ص ١٨٠ پاورقى و قبسات).

قِدَمِ ذاتى‌

- (اصطلاح فلسفى) قدم ذاتى عبارت از بى‌نياز بودن شى‌ء است در وجودش از غير خود و آن منحصر در ذات حق تعالى است (از دستور ج ٣ ص ٦٠).

قِدَمِ زَمانى‌

- (اصطلاح فلسفى) قدم زمانى عبارت از بودن شى‌ء است غير مسبوق بعدم و مقابل حدوث زمانى است (دستور ج ٣ ص ٦٠).

قَديم‌

- (اصطلاح فلسفى) قديم ذاتى عبارت از موجودى است كه مسبوق بزمان نباشد. ابن رشد گويد مسلمين از قديم امرى را خواهند كه او را علت نباشد (تهافت التهافت ص ١٢٤).

قَديمِ بِالذّات‌

- (اصطلاح فلسفى) قديم ذاتى عبارت از موجودى است كه وجود او از غيرش نباشد و آن ذات حق است و مقابل آن حدوث ذاتى است. حاجى گويد: هر موجودى كه وجودش مسبوق بعدم نباشد قديم نامند و آن بر دو قسم است. يكى قديم ذاتى، و ديگرى قديم اضافى و قسم دوم موجودى است كه نسبت بموجود ديگر سابقه زمانى زيادترى داشته باشد.

(شرح منظومه ص ٧٥).

مير داماد گويد: ملاك قديم ذاتى وجوب بالذات است و ملاك حدوث ذاتى جواز و امكان ميباشد.

(از قبسات ص ١٣ و رجوع بدستور ج ٣ ص ٦٠ شود).

قَديمِ بِالزَّمان‌

- (اصطلاح فلسفى) قديم بالزمان موجودى است كه وجود او مسبوق بعدم نباشد مانند افلاك و عقول و مقابل او محدث و حادث بالزمان است (دستور ج ٣ ص ٦٠).

قُرّاء سَبْعَه‌

- (اصطلاح مذهبى) قراء سبعه كه مشهورند كسانى هستند كه به قرائت آنها اعتماد شده است و از طرف علماء و ادباء قرائت آنها حجت دانسته شده است كه عبارت‌اند از، نافع ابو عمرو، كسائى، حمزه و ابن عامر، ابن كثير و ابن عاصم و بعضى قراء سه‌گانه ديگر را بدانها ملحق كرده‌اند كه ابو جعفر، يعقوب و خلف باشند

قرائى‌

- (اصطلاح عرفانى) از محمد جريرى از قرائى سؤال شد جواب داد «هو الذي طلب الآخرة و سعى لها سعيا و اعرض عن الدنيا و الاشتغال بها» (طبقات ص ٢٦١)

دل دست بكافرى برآورد

زان زرق و قلندرى برآورد