- اين اصطلاح ادبى است و از عيوب قافيه است و اختلاف حركت ما قبل ردف اصلى و ردف زائد ميباشد كه آن را حذو گويند مانند حركت «بخت و دخت» رجوع شود به (دره نجفى ص ٨٤).

اكْبَر

- (اصطلاح منطقى) محمول نتيجه و مطلوب را كه در قياس از كبرى گرفته ميشود اكبر و حد اكبر خوانند رجوع شود باصغر.

و (اساس الاقتباس ص ١٩١)

اكْتِساب‌

- (اصطلاح منطقى) معلومات اكتسابى معلومات ميباشند كه از راه تحقيق و تتبع و استدلال بدست آيند.

خواجه طوسى گويد اكتساب اخراج چيزى بود از قوت بفعل.

(اساس الاقتباس ص ٣٤٤) در محل خود بيان شده است كه معلومات و معارف بشرى بر دو نوعند يكى معلوماتى كه براى هر فردى بدون تأمل و فكر و بواسطه حواس ظاهرى كه منشأ تمام معلومات سطحى و در مرحله بعدى علمى است حاصل شده و بواسطه قواى باطنى در مرتبت بعد تجزيه و تحليل شده و بصورت معلومات عمقى درمى‌آيد اين معارف و معلومات كه منشأ آن حواس ظاهرى است و كودك و بزرگ و عالم و جاهل در آن يكسان‌اند و بواسطه تأثرات و تأثيرات حوادث و برخورد اعصاب با وقايع و حوادث جوى و ارضى حاصل ميشود معلومات بديهى گويند و معلوماتى كه با تجزيه و تحليل عقلى و تفكر و تعمق حاصل ميشوند معارف اكتسابى گويند.

تمام معلومات و معارف اكتسابى بشر بر مبناى همان معارف بديهى و ضرورى استوار است و بايد دانست كه بديهى و اكتسابى بودن معارف و معلومات از امور نسبى است باين معنى كه هر امرى كه براى فردى معلوم شود و جزء معارف او قرار گيرد براى او بديهى محسوب ميشود در صورتى كه ممكن است براى فرد ديگرى بديهى نباشد و از راه اكتساب حاصل شود نهايت بعضى از معارف هست كه براى تمام افراد بديهى است مانند ادراك حرارت، و برودت و غيره كه از راه تأثرات عضوى حاصل ميشوند و با اختلاف بسيار كمى كه از لحاظ ساختمان اعصاب افراد هست تقريبا تمام افراد بشر در نحوه ادراك اين قبيل امور در بدو امر يكسانند.

(رجوع شود بدستور ج ١ ص ١٥٤ و كلمه تصور و تصديق).

اكْتِفاء

- (اصطلاح ادبى) كافى بودن و كفايت كردن و نزد اهل معانى نوعى از حذف باشد و آن باشد كه مقامى مقتضى ذكر دو چيز باشد كه ميان آن دو تلازم و ارتباط باشد و لكن بواسطه ايراد