و در منطق آن باشد كه امر محالى را منفى يا مشروط بحرف امتناع نمايند، مانند «مَا اتَّخَذَ اللَّهُ مِنْ وَلَدٍ وَ ما كانَ مَعَهُ مِنْ إِلهٍ إِذاً لَذَهَبَ كُلُّ إِلهٍ بِما خَلَقَ وَ لَعَلا بَعْضُهُمْ عَلى‌ بَعْضٍ» (از كشاف ج ١ ص ٧٦٩) در بديع آنست كه متكلم امرى منفى را فرض تسليم وجود آن نموده آنگاه بدليل، نفى صحت يا نفى فائده آن كند چنانكه قانون مناظره است قال الله تعالى‌ «مَا اتَّخَذَ اللَّهُ مِنْ وَلَدٍ وَ ما كانَ مَعَهُ مِنْ إِلهٍ إِذاً لَذَهَبَ كُلُّ إِلهٍ بِما خَلَقَ وَ لَعَلا بَعْضُهُمْ عَلى‌ بَعْضٍ» مثال فارسى‌

گرفتمت كه رسيدى بآنچه ميطلبى‌

گرفتمت كه شدى آن چنان كه ميپائى‌

نه هر چه يافت كمال از پيش بود نقصان‌

نه هر چه داد ستد چرخ مينائى‌