فرهنگ معارف اسلامى - سجادی، جعفر - الصفحة ٣٦٤ - الف
دادن است، يكى بكند.
و ميان ايشان فرقت واقع نشود مگر بطلاق، لقوله تعالى: وَ إِنْ عَزَمُوا الطَّلاقَ، طلاق را اضافت با شوهر كرد.
و بآنكه چهار ماه تمام شود، فرقت نشود، زيرا كه اصل بقاى عقد است.
هر كس كه دعوى كند كه گذشتن مدت، طلاق باين است يا رجعى دليل بود برو.
و اگر كسى سوگند خورد با زن متمتع بها يا با كنيزك مقاربت نكند، گناهكار شود و كفارتش لازم باشد.
و اگر خواهد كه هم بر آن بماند، كس را بر وى اعتراض نباشد.
(معتقد الاماميه ٤٤٤، ٤٤٧) در كليات حقوقى آمده است:
مقصود از ايلاء قسم ياد كردن بر ترك مواقعه با زوجه است بطور مطلق يا در مدت معينى.
ايلاء در صورتى مؤثر است كه بخداى عز و جل قسم ياد شود و بغير او واقع نخواهد شد.
قسم بايد بقصد اضرار باشد. پس اگر مرد در ايقاع آن نظر بمصلحتى داشته مثل اينكه عمل وقاع براى خود و يا زنش مضر بوده و يا موجب تقليل شير بچه ميشده در اين صورت ايلاء تحقق نخواهد يافت.
كليه شرائطى كه در ظهار چه در مرد و چه در زن معتبر است در ايلاء نيز معتبر خواهد بود.
در مورد ايلاء زن حق دارد بحاكم شرع مراجعه نمايد و حاكم بمرد چهار ماه مهلت خواهد داد كه يا با دادن كفاره بحالت اول عود نمايد يا زن را طلاق دهد.
و در صورتى كه امتناع ورزيد بر او سخت خواهد گرفت و حتى ميتواند او را حبس كند.
اگر مولى يعنى مردى كه زنش را ايلاء نموده بدفع الوقت گذراند تا مدت ايلاء منقضى گرديد درست است كه معصيت كرده و لكن ديگر كفارهيى بعهده او نيست. و كفاره ايلاء كفاره يمين است.
(كليات حقوقى ص ٣١٣، ٣١٤)
ايماء
- اين اصطلاح عرفانى است و عبارت از القاء معنى خاص است در نفس به خفا و اشارت بحركت جارحه است و يا خطاب است بىاشارت و عبارت.
(دستور ج ١ ص ٢٢٠- لمع ص ٣٢٧)
ايمان
- (اصطلاح كلامى و عرفانى) ايمان بمعنى گرويدن و تصديق و وثوق و اطمينان و مقابل كفر است و بمعنى خضوع و انقياد و تصديق مطلق و ثبات و فضيلت نيز آمده است.
و نزد اهل شرح تصديق «بكل ما جاء به النبى» است و اركان و مظاهر آن اقرار بلسان و تصديق بدل و عمل به اركان است و بالجمله اصل آن تصديق باشد و فرع آن مراعات اوامر و نواهى الهى و فعل بنده باشد به هدايت حق.
(از كشف المحجوب ص ٣٦٨- دستور ج ١ ص ٤٨٣- مصباح الهداية ص ٥٣- شرح تعرف ج ٣ ص ٣٨) خلاصه كلام عرفا گويند:
تصديق و وثوق و اطمينان و مقابل كفر است و بمعنى خضوع و انقياد و تصديق