چنانكه در احاديث اسلامى و دستورات پيشوايان بزرگ دين و نيز در گفتار علماى اخلاق و اهل سير و سلوك، سخنان زياد و توصيه‌هاى فراوانى در توضيح و تفسير اين حقوق و عمل بدان آمده است.

على (ع) از پيامبر اكرم (ص) نقل مى‌كند كه فرمود: هر مسلمانى نسبت به مسلمان ديگر سى حق دارد كه بايد آن را انجام دهد و يا آنكه او را ببخشد، مسلمان بايد لغزشهاى برادر دينى خود را ناديده بگيرد و در ناراحتى‌ها بر او رحم كند، اسرار او را پنهان دارد، اشتباهات او را بر او نگيرد، عذر او را بپذيرد در برابر بدگويان از او دفاع كند، همواره او را نصيحت كند، دوستى او را حفظ كند ذمه او را مراعات نمايد، در حال مرض او را عيادت كند و در حال مرگ به تشييع جنازه او حاضر شود، دعوت او را اجابت كند و هديه او را قبول نمايد و عطاياى او را جزا دهد و نعمت او را شكرگزارى كند، وى را نيكو نصرت دهد، ناموس او را حفظ كند و حاجات او را برآورد و او را به مطلوب خود برساند، اگر عطسه نمود باو تحيت گويد، گمشده‌هاى او را راهنمايى كند، سلامش را جواب دهد گفته‌هاى او را تصديق كند، با دوستان او دوست باشد، او را نصرت كند خواه ظالم باشد خواه مظلوم، اما يارى او در حالى كه ظالم است باينستكه او را از ظلمش باز دارد و اما يارى او در حالى كه مظلوم است باينستكه او را در گرفتن حق خويش يارى نمايد او را در برابر حوادث تنها نگذارد و آنچه براى خود نمى‌خواهد براى او نيز نخواهد. [١]

امام باقر (ع) فرمود [٢] : بعضى از حقوق شخص مؤمن بر برادرش آنست كه در گرسنگى او را سير گرداند، اسرار او را حفظ نمايد، سختيهاى او را بر او آسان كند، بدهكاريهاى او را بپردازد و هنگامى كه از دنيا رفت نسبت به اولادش پدرى كند).

امام صادق (ع) فرمود: (مؤمن برادر مؤمن است و براى او چشم و راهنماست، باو خيانت نمى‌كند و بر او ظلم نمى‌نمايد، او را فريب نمى‌دهد و اگر وعده‌اى باو دهد بدان وفا مى‌كند). [٣]

[١] . رك: بحارالانوار، كتاب العشره، ج ١٥ ص ٦٥.

[٢] . رك: كافى، چ اسلاميه، ج ٢ ص ١٣٥.

[٣] . همان.