فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ٢٢٤ - مبحث اول نگاهى به كنوانسيونها
با بهانههاى مختلف حتى از طريق تفسيرهاى گوناگون از مواد عهدنامهها از عمل به مفاد كامل تعهدات بينالمللى سر باز زدند و از سوى ديگر، خود در پناه همين عهدنامهها از پوششهاى حمايتى و درمانى مجروحان جنگى براى مقاصد رزمى و عمليات نظامى سوء استفاده نمودند.
اين نوع اقدامات ناقض عهدنامههاى بينالمللى هر چند از سوى يكى از متخاصمين انجام مىگرفت لكن در عمل به طرف مقابل حق مىداد كه به همان شيوه و يا به طريقى گستردهتر دامنه نقض تعهدات بينالمللى را افزايش دهند و اين روند تا سرحد بىاثر گذاردن تمامى معاهدات انساندوستانه و بىخاصيت شدن اقدامات بينالمللى ادامه مىيافت.
شارل روسو حقوقدان و محقق معاصر در تحليل انتخاب يك علامت مشخصه جهانى براى حمايت و نجات مجروحان و اسراى جنگى بجاى پرداختن به علتهاى ناموفقيت اين طرح يك شكل در تأمين اهداف انساندوستانه بينالمللى به اين مسأله مىپردازد كه چرا اين علامت در سطح جهانى ناديده گرفته شده است؟ و مىنويسد:
«يگانگى اين علامت در سطح جهانى متأسفانه در عصر حاضر از بين رفته است، كشورهاى اسلامى به خطا به آن يك معناى مذهبى دادهاند و علامت هلال احمر يا شير و خورشيد سرخ را انتخاب كردهاند. تزايد علايم خطر تقليل اثر آن را همراه دارد». [١]
در اين مورد بجاست كه گفته شود، اين مسلمانان نبودند كه اول بار به يك حركت جهانى انساندوستانه معنى مذهبى دادند. اين عمل هنگامى صورت گرفت كه صليب يعنى علامت مذهبى مسيحيت به عنوان سمبل مداواى مجروحان انتخاب گرديد كه در جاى خود قابل تحسين است. زيرا كه از مايههاى مذهبى و اعتقادى براى مقاصد انساندوستانه استفاده كردن، عملى تأسفآور محسوب نمىشود لكن آنچه كه تأسفآور است اين است كه عامل تغيير علامتها، تعهدات مذهبى و اسلامى كشورهايى چون تركيه، سوريه، عراق، مصر، ماوراء اردن و رژيم ستمشاهى ايران نبوده است كه اگر چنين بود رژيم شاه، صليب سرخ را به شير و خورشيد تغيير نمىداد بلكه دليل اصلى، آن بود كه وقتى دنيا زير سايه شعارهاى فريبنده اهداف خود را دنبال مىكند چرا اين
[١] . رك: شارل روسو، حقوق مخاصمات مسلحانه، ج ١ ص ١٢٥.