[٣] . (أَ لَمْ تَرَ أَنَّ اَللّ [١] [٦] [٤] ٨;هَ يُزْجِي سَحٰاباً ثُمَّ يُؤَلِّفُ بَيْنَهُ ثُمَّ يَجْعَلُهُ رُكٰاماً فَتَرَى اَلْوَدْقَ يَخْرُجُ مِنْ خِلاٰلِهِ‌)١.(آيا نمى‌بينى خداوند چه سان بوسيله باد، ابرهاى [٢] پراكنده را مى‌رساند و سپس آنها را به هم نزديك و پيوسته مى‌گرداند و آن‌گاه آنها را متراكم و انباشته مى‌سازد، در آن هنگام مشاهده مى‌كنى كه از لابه‌لاى آن ابرها رگبار باران خارج مى‌شود).

بر حسب محاسبات دقيق نسبت به هر صد مترى كه از جو زمين بالا رويم حرارت هوا يكدرجه پايين مى‌آيد، بنابر اين بجايى خواهيم رسيد كه بخار آب در آنجا به حالت اشباع مى‌رسد و چون اندكى از اين حد بر تكاثف بخار آب بيافزايد به طورى كه تراكم و تكاثف آن در اين ناحيه از ساير بخارات موجوده در هوا بيشتر گردد، فوراً ريزش باران از لابه‌لاى ابرها شروع مى‌شود.

در پاره‌اى موارد به هنگام ريزش باران رعد و برق نيز حادث مى‌گردد كه خود معلول فعل و انفعالات ديگرى است كه بموقع برخورد ابرها و تأليف آنها به وجود مى‌آيد٣. در حقيقت رعد و برق اثر برخورد و تخليه بار دو نوع الكتريسته منفى و مثبت است كه ابرها حامل آن مى‌باشد.

بنابراين فعل و انفعالاتى كه ميان ابرها به هنگام ريزش باران پديد مى‌آيد مى‌تواند روشنگر ارتباط و همبستگى اجزاء و امتزاج منظمى باشد كه قرآن براى افهام آن كلمه تأليف را بكار برده است؛ گويى باران اثر همان تأليف و تركيب خاصى است كه بين ابرها در شرايط خاصى بوجود مى‌آيد.

الفت از نظر اخلاقى به حالتى گفته مى‌شود كه بين دو يا چند نفر به صورت توافق روحى و انس و پيوند خاص معنوى ظاهر مى‌گردد و موجب آن مى‌شود كه آنان بيكديگر خو گرفته و از كينه‌توزى، خصومت و اختلاف به دور باشند.

الفت و انس از غرائز فطرى انسان به شمار مى‌رود و انگيزه آن چيزى جز خواست طبع انسانى نيست و به همين دليل نامى كه بر اين موجود نهاده شده از ريشه انس گرفته شده و ويرا انسان٤ و انس [٥] و ناس٦ و اناس [٧] ناميده‌اند كه بعقيده بعضى از لغويين از ماده

[١] . نور، آيه ٤٣.

[٢] . رك: سرتيپ هيوى، هيأت در مكتب اسلام، ص ١٥٣.

[٣] . همان، ص ١٥٣.

[٤] . اسراء، آيه ١٣.

[٥] . مريم، آيه ٢٦.

[٦] . بقره، آيه ١٣.

[٧] . بقره، آيه ٦٠.