فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ٤٠ - مبحث سوم اصول و قواعد الزامى
برخى از اين دستورات داراى منبع عرفى بوده و از نظر اسلام جنبه امضايى دارد، مانند مصونيت سياسى سفرا و پيام آوران و مصونيت جانى اسيران و برخى ديگر جنبه تأسيسى داشته و شريعت اسلام بر اساس انساندوستى پايبندى رزمندگان به آن اصول را مورد تأكيد قرار داده است، مانند اصل الزامى دعوت، قبل از هر نوع عمليات جنگى و احراز مصونيت با قبول اسلام.
اين اصول تا آنجا كه توفيق استخراج و استنباط آنها را از متون و منابع اسلامى يافتهايم به قرار ذيل است:
١. تصميمگيرى و اتخاذ موضع رسمى:
در عمليات رزمى جمعى تصميمگيرى نهايى با امام و ولى امر است، جز در موارد فاع شخصى و يا مواردى كه تأخير عمليات دفاعى موجب فوت فرصت و زيانهاى جبران ناپذير مىگردد كه اقدام به عمليات نظامى بدون اطلاع و كسب اجازه از ولى امر از باب دفاع مشروع و يا نهى از منكر در مقام ضرورت جائز مىباشد. لزوم مشورت در مسائل جنگ براى امام و ولى امر، منافات با مسؤوليت ولى امر و مرجع قانونى بودن در اتخاذ تصميم نهايى ندارد.
٢. فرماندهى كل قوا:
تعيين فرماندهان نظامى و تأييد طرح و برنامه عمليات رزمى با امام و ولى امر مىباشد.
٣. بسيج نيروها و فرمان جهاد:
آغاز جهاد تنها با فرمان امام و ولى امر انجام مىگيرد و جز در موارد دفاع شخصى و يا شرايط ضرورى بدون فرمان رسمى ولى امر بسيج نيروها انجام نمىپذيرد.
٤. توجيه نيروهاى رزمنده:
قبل از هر اقدامى كليه فرماندهان و نيروهاى رزمنده و دست اندركاران امر جهاد بايد توسط امام و ولى امر مسلمين توجيه گردند و اين امر نه در شكل يك تشريفات صورى بلكه به صورت كاملاً جدى و منطقى با استفاده از كليه امكانات معنوى و تبليغى توسط امام و ولى امر انجام مىپذيرد و هدف اين مراسم، توجيه اهداف جهاد و تبيين اصول و قواعد كلى است كه كليه دستاندركاران عمليات رزمى بايد از آنها مطلع گردند و در عمل به كار گيرند.
اين اصل را مىتوان از سيره عملى پيامبر (ص) به هنگام اعزام نيرو بهدست آورد كه رسول خدا (ص) پيوسته در مواقع اعزام نيرو، فرماندهان و آحاد رزمندگان را بهحضور