اگر مفهوم الفت را در يك مقياس جهانى و به معنى سازش سياسى در روابط بين‌المللى مورد مطالعه قرار دهيم و آن را در رابط با مسائل بين‌المللى تطبيق دهيم، خواه ناخواه با مفاهيمى چون همزيستى ملتها، صلح و امنيت دسته جمعى، بشردوستى و سازش سياسى دولتها، ارتباط منظم پيدا خواهد كرد كه خود بخشى از مهمترين مسائل و مباحث حقوق بين الملل به شمار مى‌رود.

همانطور كه بارها در اين مجموعه بحثها يادآورى كرده‌ايم، اسلام در روابط بين‌المللى، صلح را به عنوان اصل اولى و زير بناى زندگى جمعى در سطح جهانى پذيرفته و ملل جهان را به اصل همزيستى مسالمت آميز و صلح جهانى دعوت نموده است؛ آيات متعددى در قرآن دورنمايى از چگونگى اين همزيستى و انساندوستى را براى ما ترسيم نموده است [١] و در اين رهگذر از وسايل معنوى و عوامل مادى در جهت تحكيم پيوندهاى انسانى سود برده است، تا آنجا كه از انگيزه‌هايى چون احسان و نيكى براى جلب عواطف دوستان بالقوه و دشمنان بالقوه استفاده نموده است و عنوان (اَلْمُؤَلَّفَةِ قُلُوبُهُمْ) در قرآن حاكى از اين واقعيت مى باشد.

سابقه تاريخى مؤلفة قلوبهم

در جنگ حنين پس از آنكه سپاه اسلام از هم پاشيده شد، مسلمين بار ديگر انتظام و قدرت از دست داده خود را بازيافتند و با تأييدات غيبى كه از جانب خداوند نصيبشان گرديد، توانستند لشگريان كفار را شكست سختى داده و آنان را بهزيمت مرگبارى وادار نمايند. [٢]

در همين جنگ بود كه پيامبر اكرم (ص) غنايم بى‌شمارى را كه به‌دست سپاه مسلمين افتاده بود بين جمعى از مؤلفة قلوبهم تقسيم نمود و تقسيم مزبور براى عده‌اى از مسلمانان گران آمد و زبان به اعتراض گشودند، و ما داستان اعتراض و پاسخ پيامبر گرامى را در جاى ديگر اين نوشته به تفصيل نقل خواهيم نمود.

[١] . انفال، آيه ٦١ و بقره، آيه ٢٠٨ و نساء، آيه ٩٠.

[٢] . (لَقَدْ نَصَرَكُمُ اَللّٰهُ فِي مَوٰاطِنَ كَثِيرَةٍ وَ يَوْمَ حُنَيْنٍ إِذْ أَعْجَبَتْكُمْ كَثْرَتُكُمْ فَلَمْ تُغْنِ عَنْكُمْ شَيْئاً وَ ضٰاقَتْ عَلَيْكُمُ اَلْأَرْضُ بِمٰا رَحُبَتْ ثُمَّ وَلَّيْتُمْ مُدْبِرِينَ ^ ثُمَّ أَنْزَلَ اَللّٰهُ سَكِينَتَهُ عَلىٰ رَسُولِهِ وَ عَلَى اَلْمُؤْمِنِينَ وَ أَنْزَلَ جُنُوداً لَمْ تَرَوْهٰا وَ عَذَّبَ اَلَّذِينَ كَفَرُوا وَ ذٰلِكَ جَزٰاءُ اَلْكٰافِرِينَ)‌. توبه، آيات ٢٥-٢٦.