مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٣٠ - نگاهی به قرآن

گروه مؤمنین ایمان به غیب دارند، نماز واقعی و حسابی و کامل بپا میدارند، انفاق میکنند، به مکتبشان که مکتب الهی است ایمان دارند، به عالم آخرت یقین دارند. این گروه موفّقاند و در مسیر هدایت پروردگار، رستگاراناند.

به گروه کافرین که میرسد آنها را مثل شاگردی معرّفی میکند که معلّم هر کاری کرده با هیچ نصیحتی و با هیچ تنبیهی نتوانسته او را به راه بیاورد و آموزش بدهد، بعد پدرش که میآید معلّم به او میگوید: دیگر فایدهای ندارد، این یک موجود اصلاح نشدنی است. کفر بعد از عرضه است. اینهایی که به آنچه به آنها عرضه شد کفر ورزیدند، نصیحت دیگر فایدهای به حالشان ندارد:

انَّ الَّذینَ کفَرُوا سَواءٌ عَلَیهِمْ ءَانْذَرْتَهُمْ امْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ لا یؤْمِنُونَ. خَتَمَ اللَّهُ عَلی قُلُوبِهِمْ وَ عَلی سَمْعِهِمْ وَ عَلی ابْصارِهِمْ غِشاوَةٌ وَ لَهُمْ عَذابٌ عَظیمٌ [١].

به گروه منافقین که میرسد اهمیت بیشتری میدهد، به دلیل اینکه آیات بیشتری درباره آنها آمده است. منافقین کسانی هستند که از مذهب علیه مذهب استفاده میکنند؛ یعنی تظاهر به مذهب میکنند و حال آنکه در باطن ضدّ مذهب هستند:

وَ مِنَ الناسِ مَنْ یقُولُ امَنّا بِاللَّهِ وَ بِالْیوْمِ الْاخِرِ وَ ما هُمْ بِمُؤْمِنینَ. یخادِعُونَ اللَّهَ وَ الَّذینَ امَنُوا وَ ما یخْدَعُونَ الّا انْفُسَهُمْ وَ ما یشْعُرُونَ [٢].

اینها در مقام فریب دادن خدا بر میآیند، حقیقت را میخواهند فریب بدهند، مؤمنین را میخواهند فریب بدهند. امّا قرآن میگوید اینها موفّق نیستند، اینها به خیال خودشان مردم را میفریبند و نمیفهمند و شعور ندارند.