مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥٢ - جهانی که انسان الهی می بیند

این است که جهان نسبت به نیکی و بدی انسان بیتفاوت نیست؛ به حمایت نیکان و حق جویان و حق پویان بر میخیزد و باطل گرایان را به دست نابودی میسپارد. راز دعا و استجابت دعا نیز در این خصلت جهان نهفته است.

جهانی که الهی میشناسد، جهان هدایت شده است؛ تکاملها همه هدایت شدهاند؛ هر موجودی در هر مرتبهای، متناسب با سعه وجودی خود از نوعی هدایت- و به تعبیر دیگر قرآن «وحی»- برخوردار است:

الَّذی خَلَقَ فَسَوّی وَ الَّذی قَدَّرَ فَهَدی [١].

آنکه آفرید پس بیاراست و آنکه اندازهگیری نمود پس راهنمایی کرد.

جامعه بشری نیز از اصل هدایت مستثنی نیست؛ اصل نبوّت ناشی از این اصل و این قانون است.

این جهان، جهانی است که هیچ چیز در آن گم نمیشود، عمل انسان از انسان جدا نمیشود، در موعد مقرّر مردم به نمایشگاه عمل احضار میشوند و هر کس کوچکترین عمل خیر یا شرّ خود را میبیند:

یوْمَئذٍ یصْدُرُ النّاسُ اشْتاتاً لِیرَوْا اعْمالَهُمْ فَمَنْ یعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ خَیراً یرَهُ وَ مَنْ یعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ شَرّاً یرَهُ [٢]

جهانی که در جهان بینی الهی ارائه میشود، یک کلّ تجزیه ناپذیر است، همه اجزاء و ابعاضش، مانند اعضا و اجزای یک پیکر، به یکدیگر پیوسته است و مجموعاً یک «واحد» را تشکیل میدهند [٣].

طبق این جهان بینی اراده خداوند و قضا و قدر الهی، جهان را به صورت یک نظام با یک سلسله قوانین و سنن آفریده است؛ قضا و قدر الهی هر چیز را تنها از مجرای علل و اسباب معین خودش ایجاب میکند و بس [٤].