مرحوم شيخ طوسى در كتاب رجال در يك جا در باره محمد بن فضيل گفته است: «ضعيفٌ» و در جاى ديگر گفته: «يرمى بالغلو». وى محمد بن فضيل را در ضمن اصحاب امام صادق و امام كاظم و امام رضا عليهم السلام برشمرده است و در ضمن رجال اصحاب امام كاظم(ع) در مورد او فرموده: «محمد بن الفضيل الكوفي الازدي ضعيف» و در ضمن اصحاب امام رضا(ع) در باره او فرموده است: «يرمى بالغلو»، و در ضمن اصحاب امام صادق(ع) هم او را آورده ولى در باره او چيزى نگفته است. پس محمد بن فضيل در اين حديث، مردد ميان ضعيف و ثقه است و در نتيجه سند حديث تمام نيست. (١٠)

ولى واقعيت اين است كه اين سند تمام است؛ زيرا مرحوم شيخ مفيد در رساله «العددية» مجموعه‌اى از اجلاى روات را ذكر كرده و گفته است: «محمد بن الفضيل من الفقهاء الرؤساء الاعلام الذين يؤخذ منهم الحلال و الحرام و الفتيا و الاحكام ولايطعن عليهم بشيء ولا طريق لذمّ واحد منهم». اين تعابير شيخ مفيد يك توثيق اعلايى براى محمد بن فضيل است. راه ديگر براى توثيق محمد بن فضيل تمسك به قاعده رجالى «نقل أحد الثلاثة» است كه مرحوم شيخ طوسى آن را در عدّة الاصول بيان كرده است با اين مضمون كه سه نفر از اجلاى روات يعنى محمد بن ابى عمير و صفوان بن يحيى بجلى و احمد بن محمد بن ابى نصر بزنطى كسانى هستند كه «لايروون ولايرسلون الاّ عن ثقة»؛ يعنى متعهد بودند كه هيچ روايتى را چه مسند و چه مرسل جز از ثقه نقل نكنند و اين قاعده عام به نام «توثيق من روى عنه أحد الثلاثة»، معروف شده است. بنابر اين، هركسى كه يكى از اين سه نفر از او نقل كرده باشند و شك كنيم كه ثقه است يا ثقه نيست، نقل يكى از اين سه تن شهادت بر توثيق اوست. البته قاعده محل خلاف است و مرحوم آقاى خويى

(١٠) معجم رجال الحديث، ج١٨، ص١٥١.